atha prathamo.adhyAyah. (arjunaviShAdayogaH) dhR^itarAShTra uvAcha dharma xetre kuruxetre samavetA yuyutsavaH mAmakAH pANDavAshchaiva kimakurvata saMjaya. 1-1 saMjaya uvAcha dR^iShTvA tu pANDavAnIkaM vyUDhaM duryodhanastadA AchAryamupasaMgamya rAjA vachanamabravIt. 1-2 pashyaitAM pANDuputrANAmAchArya mahatIM chamUm vyUDhAM drupadaputreNa tava shiShyeNa dhImatA. 1-3 atra shUrA maheShvAsA bhImArjunasamA yudhi yuyudhAno virATashcha drupadashcha mahArathaH. 1-4 dhR^iShTaketushchekitAnaH kAshirAjashcha vIryavAn purujitkuntibhojashcha shaibyashcha narapuMgavaH. 1-5 yudhAmanyushcha vikrAnta uttamaujAshcha vIryavAn saubhadro draupadeyAshcha sarva eva mahArathAH. 1-6 asmAkaM tu vishiShTA ye tAnnibodha dvijottama nAyakA mama sainyasya saMGYArthaM tAnbravImi te. 1-7 bhavAnbhIShmashcha karNashcha kR^ipashcha samitiMjayaH ashvatthAmA vikarNashcha saumadattistathaiva cha. 1-8 anye cha bahavaH shUrA madarthe tyaktajIvitAH nAnAshastrapraharaNAH sarve yuddhavishAradAH. 1-9 aparyAptaM tadasmAkaM balaM bhIShmAbhiraxitam paryAptaM tvidameteShAM balaM bhImAbhiraxitam. 1-10 ayaneShu cha sarveShu yathAbhAgamavasthitAH bhIShmamevAbhiraxantu bhavantaH sarva eva hi. 1-11 tasya saMjanayanharShaM kuruvR^iddhaH pitAmahaH siMhanAdaM vinadyochchaiH shaN^khaM dadhmau pratApavAn. 1-12 tataH shaN^khAshcha bheryashcha paNavAnakagomukhAH sahasaivAbhyahanyanta sa shabdastumulo.abhavat. 1-13 tataH shvetairhayairyukte mahati syandane sthitau mAdhavaH pANDavashchaiva divyau shaN^khau pradaghmatuH. 1-14 pAMchajanyaM hR^iShIkesho devadattaM dhanaMjayaH pauNDraM dadhmau mahAshaN^khaM bhImakarmA vR^ikodaraH. 1-15 anaMtavijayaM rAjA kuntIputro yudhiShThiraH nakulaH sahadevashcha sughoShamaNipuShpakau. 1-16 kAshyashcha parameShvAsaH shikhaNDI cha mahArathaH dhR^iShTadyumno virATashcha sAtyakishchAparAjitaH. 1-17 drupado draupadeyAshcha sarvashaH pR^ithivIpate saubhadrashcha mahAbAhuH shaN^khAndadhmuH pR^ithakpR^ithak. 1-18 sa ghoSho dhArtarAShTrANAM hR^idayAni vyadArayat nabhashcha pR^ithivIM chaiva tumulo.abhyanunAdayan. 1-19 atha vyavasthitAndR^iShTvA dhArtarAShTrAn kapidhvajaH pravR^itte shastrasaMpAte dhanurudyamya pANDavaH. 1-20 hR^iShIkeshaM tadA vAkyamidamAha mahIpate arjuna uvAcha senayorubhayormadhye rathaM sthApaya me.achyuta. 1-21 yAvadetAnnirixe.ahaM yoddhukAmAnavasthitAn kairmayA saha yoddhavyamasminraNasamudyame. 1-22 yotsyamAnAnavexe.ahaM ya ete.atra samAgatAH dhArtarAShTrasya durbuddheryuddhe priyachikIrShavaH. 1-23 saMjaya uvAcha evamukto hR^iShIkesho guDAkeshena bhArata senayorubhayormadhye sthApayitvA rathottamam. 1-24 bhIShmadroNapramukhataH sarveShAM cha mahIxitAm uvAcha pArtha pashyaitAnsamavetAnkurUniti. 1-25 tatrApashyatsthitAnpArthaH pitR^inatha pitAmahAn AchAryAnmAtulAnbhrAtR^inputrAnpautrAnsakhIMstathA. 1-26 shvashurAnsuhR^idashchaiva senayorubhayorapi tAnsamIxya sa kaunteyaH sarvAnbandhUnavasthitAn. 1-27 kR^ipayA parayAviShTo viShIdannidamabravIt arjuna uvAcha dR^iShTvemaM svajanaM kR^iShNa yuyutsuM samupasthitam. 1-28 sIdanti mama gAtrANi mukhaM cha parishuShyati vepathushcha sharIre me romaharShashcha jAyate. 1-29 gANDIvaM straMsate hastAttvakchaiva paridahyate na cha shaknomyavasthAtuM bhramatIva cha me manaH. 1-30 nimittAni cha pashyAmi viparItAni keshava na cha shreyo.anupashyAmi hatvA svajanamAhave. 1-31 na kAN^xe vijayaM kR^iShNa na cha rAjyaM sukhAni cha kiM no rAjyena govinda kiM bhogairjIvitena vA. 1-32 yeShAmarthe kAN^xitaM no rAjyaM bhogAH sukhAni cha ta ime.avasthitA yuddhe prANAMstyaktvA dhanAni cha. 1-33 AchAryAH pitaraH putrAstathaiva cha pitAmahAH mAtulAH shvashurAH pautrAH shyAlAH sambandhinastathA. 1-34 etAnna hantumichchhAmi ghnato.api madhusUdana api trailokyarAjyasya hetoH kiM nu mahIkR^ite. 1-35 nihatya dhArtarAShTrAnnaH kA prItiH syAjanArdana pApamevAshrayedasmAnhatvaitAnAtatAyinaH. 1-36 tasmAnnArhA vayaM hantuM dhArtarAShTrAnsvabAndhavAn svajanaM hi kathaM hatvA sukhinaH syAma mAdhava. 1-37 yadyapyete na pashyanti lobhopahatachetasaH kulaxayakR^itaM doShaM mitradrohe cha pAtakam. 1-38 kathaM na GYeyamasmAbhiH pApAdasmAnnivartitum kulaxayakR^itaM doShaM prapashyadbhirjanArdana. 1-39 kulaxaye praNashyanti kuladharmAH sanAtanAH dharme naShTe kulaM kR^itsnamadharmo.abhibhavatyuta. 1-40 adharmAbhibhavAtkR^iShNa praduShyanti kulastriyaH strIShu duShTAsu vArShNeya jAyate varNasaN^karaH. 1-41 saN^karo narakAyaiva kulaghnAnAM kulasya cha patanti pitaro hyeShAM luptapiNDodakakriyAH. 1-42 doShairetaiH kulaghnAnAM varNasaN^karakArakaiH utsAdyante jAtidharmAH kuladharmAshcha shAshvatAH. 1-43 utsannakuladharmANAM manuShyANAM janArdana narake niyataM vAso bhavatItyanushushruma. 1-44 aho bata mahatpApaM kartuM vyavasitA vayam yadrAjyasukhalobhena hantuM svajanamudyatAH. 1-45 yadi mAmapratIkAramashastraM shastrapANayaH dhArtarAShTrA raNe hanyustanme xemataraM bhavet. 1-46 saMjaya uvAcha evamuktvArjunaH saN^khye rathopastha upAvishat visR^ijya sasharaM chApaM shokasaMvignamAnasaH. 1-47 AUM tatsaditi shrImad bhagavadgItAsUpaniShatsu brahmavidyAyAM yogashAstre shrIkR^iShNArjunasaMvAde arjunaviShAdayogo nAma prathamo.adhyAyaH. 1 \vspace{.0in} \hrule \vspace{.0in} %2 atha dvitIyo.adhyAyah. (sAN^khyayogaH) saMjaya uvAcha taM tathA kR^ipayAviShTamashrupUrNAkulexaNam viShIdantamidaM vAkyamuvAcha madhusUdanaH. 2-1 shrIbhagavAnuvAcha kutastvA kashmalamidaM viShame samupasthitam anAryajuShTamasvargyamakIrtikaramarjuna. 2-2 klaibyaM mA sma gamaH pArtha naitattvayyupapadyate xudraM hR^idayadaurbalyaM tyaktvottiShTha paraMtapa. 2-3 arjuna uvAcha kathaM bhIShmamahaM sAN^khye droNaM cha madhusUdana iShubhiH pratiyotsyAmi pUjArhAvarisUdana. 2-4 gurUnahatvA hi mahAnubhAvAn shreyo bhoktuM bhaixyamapIha loke hatvArthakAmAMstu gurunihaiva bhunjIya bhogAn rudhirapradigdhAn. 2-5 na chaitadvidmaH kataranno garIyo yadvA jayema yadi vA no jayeyuH yAneva hatvA na jijIviShAmaH te.avasthitAH pramukhe dhArtarAShTrAH. 2-6 kArpaNyadoShopahatasvabhAvaH pR^ichchhAmi tvAM dharmasaMmUDhachetAH yachchhreyaH syAnnishchitaM brUhi tanme shiShyaste.ahaM shAdhi mAM tvAM prapannam. 2-7 na hi prapashyAmi mamApanudyAd yachchhokamuchchhoShaNamindriyANAm avApya bhUmAvasapatnamR^iddhaM rAjyaM surANAmapi chAdhipatyam. 2-8 saMjaya uvAcha evamuktvA hR^iShIkeshaM guDAkeshaH paraMtapaH na yotsya iti govindamuktvA tUShNIM babhUva ha. 2-9 tamuvAcha hR^iShIkeshaH prahasanniva bhArata senayorubhayormadhye viShIdantamidaM vachaH. 2-10 shrIbhagavAnuvAcha ashochyAnanvashochastvaM praGYAvAdAMshcha bhAShase gatAsUnagatAsUMshcha nAnushochanti paNDitAH. 2-11 natvevAhaM jAtu nAsaM na tvaM neme janAdhipAH na chaiva na bhaviShyAmaH sarve vayamataH param. 2-12 dehino.asminyathA dehe kaumAraM yauvanaM jarA tathA dehAntaraprAptirdhIrastatra na muhyati. 2-13 mAtrAsparshAstu kaunteya shItoShNasukhaduHkhadAH AgamApAyino.anityAstAMstitixasva bhArata. 2-14 yaM hi na vyathayantyete puruShaM puruSharShabha samaduHkhasukhaM dhIraM so.amR^itatvAya kalpate. 2-15 nAsato vidyate bhAvo nAbhAvo vidyate sataH ubhayorapi dR^iShTo.antastvanayostattvadarshibhiH. 2-16 avinAshi tu tadviddhi yena sarvamidaM tatam vinAshamavyayasyAsya na kashchitkartumarhati. 2-17 antavanta ime dehA nityasyoktAH sharIriNaH anAshino.aprameyasya tasmAdyudhyasva bhArata. 2-18 ya enaM vetti hantAraM yashchainaM manyate hatam ubhau tau na vijAnIto nAyaM hanti na hanyate. 2-19 na jAyate mriyate vA kadAchin nAyaM bhUtvA bhavitA vA na bhUyaH ajo nityaH shAshvato.ayaM purANo na hanyate hanyamAne sharIre. 2-20 vedAvinAshinaM nityaM ya enamajamavyayam kathaM sa puruShaH pArtha kaM ghAtayati hanti kam. 2-21 vAsAMsi jIrNAni yathA vihAya navAni gR^ihNAti naro.aparANi tathA sharIrANi vihAya jIrNAni anyAni saMyAti navAni dehI. 2-22 nainaM chhindanti shastrANi nainaM dahati pAvakaH na chainaM kledayantyApo na shoShayati mArutaH. 2-23 achchhedyo.ayamadAhyo.ayamakledyo.ashoShya eva cha nityaH sarvagataH sthANurachalo.ayaM sanAtanaH. 2-24 avyakto.ayamachintyo.ayamavikAryo.ayamuchyate tasmAdevaM viditvainaM nAnushochitumarhasi. 2-25 atha chainaM nityajAtaM nityaM vA manyase mR^itam tathApi tvaM mahAbAho naivaM shochitumarhasi. 2-26 jAtasya hi dhruvo mR^ityurdhruvaM janma mR^itasya cha tasmAdaparihArye.arthe na tvaM shochitumarhasi. 2-27 avyaktAdIni bhUtAni vyaktamadhyAni bhArata avyaktanidhanAnyeva tatra kA paridevanA. 2-28 Ashcharyavatpashyati kashchidenam Ashcharyavadvadati tathaiva chAnyaH AshcharyavachchainamanyaH shR^iNoti shrutvA.apyenaM veda na chaiva kashchit. 2-29 dehI nityamavadhyo.ayaM dehe sarvasya bhArata tasmAtsarvANi bhUtAni na tvaM shochitumarhasi. 2-30 svadharmamapi chAvexya na vikampitumarhasi dharmyAddhi yuddhAchchhreyo.anyatxatriyasya na vidyate. 2-31 yadR^ichchhayA chopapannaM svargadvAramapAvR^itam sukhinaH xatriyAH pArtha labhante yuddhamIdR^isham. 2-32 atha chettvamimaM dharmyaM saMgrAmaM na kariShyasi tataH svadharmaM kIrtiM cha hitvA pApamavApsyasi. 2-33 akIrtiM chApi bhUtAni kathayiShyanti te.avyayAm saMbhAvitasya chAkIrtirmaraNAdatirichyate. 2-34 bhayAdraNAduparataM maMsyante tvAM mahArathAH yeShAM cha tvaM bahumato bhUtvA yAsyasi lAghavam. 2-35 avAchyavAdAMshcha bahUnvadiShyanti tavAhitAH nindantastava sAmarthyaM tato duHkhataraM nu kim. 2-36 hato vA prApsyasi svargaM jitvA vA bhoxyase mahIm tasmAduttiShTha kaunteya yuddhAya kR^itanishchayaH. 2-37 sukhaduHkhe same kR^itvA lAbhAlAbhau jayAjayau tato yuddhAya yujyasva naivaM pApamavApsyasi. 2-38 eShA te.abhihitA sAN^khye buddhiryoge tvimAM shR^iNu buddhyA yukto yayA pArtha karmabandhaM prahAsyasi. 2-39 nehAbhikramanAsho.asti pratyavAyo na vidyate svalpamapyasya dharmasya trAyate mahato bhayAt. 2-40 vyavasAyAtmikA buddhirekeha kurunandana bahushAkhA hyanantAshcha buddhayo.avyavasAyinAm. 2-41 yAmimAM puShpitAM vAchaM pravadantyavipashchitaH vedavAdaratAH pArtha nAnyadastIti vAdinaH. 2-42 kAmAtmAnaH svargaparA janmakarmaphalapradAm kriyAvisheShabahulAM bhogaishvaryagatiM prati. 2-43 bhogaishvaryaprasaktAnAM tayApahR^itachetasAm vyavasAyAtmikA buddhiH samAdhau na vidhIyate. 2-44 traiguNyaviShayA vedA nistraiguNyo bhavArjuna nirdvandvo nityasattvastho niryogaxema AtmavAn. 2-45 yAvAnartha udapAne sarvataH saMplutodake tAvAnsarveShu vedeShu brAhmaNasya vijAnataH. 2-46 karmaNyevAdhikAraste mA phaleShu kadAchana mA karmaphalaheturbhUrmA te saN^go.astvakarmaNi. 2-47 yogasthaH kuru karmANi saN^gaM tyaktvA dhanaMjaya siddhyasiddhyoH samo bhUtvA samatvaM yoga uchyate. 2-48 dUreNa hyavaraM karma buddhiyogAddhanaMjaya buddhau sharaNamanvichchha kR^ipaNAH phalahetavaH. 2-49 buddhiyukto jahAtIha ubhe sukR^itaduShkR^ite tasmAdyogAya yujyasva yogaH karmasu kaushalam. 2-50 karmajaM buddhiyuktA hi phalaM tyaktvA manIShiNaH janmabandhavinirmuktAH padaM gachchhantyanAmayam. 2-51 yadA te mohakalilaM buddhirvyatitariShyati tadA gantAsi nirvedaM shrotavyasya shrutasya cha. 2-52 shrutivipratipannA te yadA sthAsyati nishchalA samAdhAvachalA buddhistadA yogamavApsyasi. 2-53 arjuna uvAcha sthitapraGYasya kA bhAShA samAdhisthasya keshava sthitadhIH kiM prabhASheta kimAsIta vrajeta kim. 2-54 shrIbhagavAnuvAcha prajahAti yadA kAmAnsarvAnpArtha manogatAn AtmanyevAtmanA tuShTaH sthitapraGYastadochyate. 2-55 duHkheShvanudvignamanAH sukheShu vigataspR^ihaH vItarAgabhayakrodhaH sthitadhIrmuniruchyate. 2-56 yaH sarvatrAnabhisnehastattatprApya shubhAshubham nAbhinandati na dveShTi tasya praGYA pratiShThitA. 2-57 yadA saMharate chAyaM kUrmo.aN^gAnIva sarvashaH indriyANIndriyArthe.abhyastasya praGYA pratiShThitA. 2-58 viShayA vinivartante nirAhArasya dehinaH rasavarjaM raso.apyasya paraM dR^iShTvA nivartate. 2-59 yatato hyapi kaunteya puruShasya vipashchitaH indriyANi pramAthIni haranti prasabhaM manaH. 2-60 tAni sarvANi saMyamya yukta AsIta matparaH vashe hi yasyendriyANi tasya praGYA pratiShThitA. 2-61 dhyAyato viShayAnpuMsaH saN^gasteShUpajAyate saN^gAtsaMjAyate kAmaH kAmAtkrodho.abhijAyate. 2-62 krodhAdbhavati saMmohaH saMmohAtsmR^itivibhramaH smR^itibhraMshAd buddhinAsho buddhinAshAtpraNashyati. 2-63 rAgadveShavimuktaistu viShayAnindriyaishcharan AtmavashyairvidheyAtmA prasAdamadhigachchhati. 2-64 prasAde sarvaduHkhAnAM hAnirasyopajAyate prasannachetaso hyAshu buddhiH paryavatiShThate. 2-65 nAsti buddhirayuktasya na chAyuktasya bhAvanA na chAbhAvayataH shAntirashAntasya kutaH sukham. 2-66 indriyANAM hi charatAM yanmano.anuvidhIyate tadasya harati praGYAM vAyurnAvamivAmbhasi. 2-67 tasmAdyasya mahAbAho nigR^ihItAni sarvashaH indriyANIndriyArthebhyastasya praGYA pratiShThitA. 2-68 yA nishA sarvabhUtAnAM tasyAM jAgarti saMyamI yasyAM jAgrati bhUtAni sA nishA pashyato muneH. 2-69 ApUryamANamachalapratiShThaM samudramApaH pravishanti yadvat tadvatkAmA yaM pravishanti sarve sa shAntimApnoti na kAmakAmI. 2-70 vihAya kAmAnyaH sarvAnpumAMshcharati niHspR^ihaH nirmamo nirahaN^kAraH sa shAntimadhigachchhati. 2-71 eShA brAhmI sthitiH pArtha nainAM prApya vimuhyati sthitvAsyAmantakAle.api brahmanirvANamR^ichchhati. 2-72 AUM tatsaditi shrImad bhagavadgItAsUpaniShatsu brahmavidyAyAM yogashAstre shrIkR^iShNArjunasaMvAde sAN^khyayogo nAma dvitIyo.adhyAyaH. 2 \vspace{.0in} \hrule \vspace{.0in} %3 atha tR^itIyo.adhyAyah. (karmayogaH) arjuna uvAcha jyAyasI chetkarmaNaste matA buddhirjanArdana tatkiM karmaNi ghore mAM niyojayasi keshava. 3-1 vyAmishreNeva vAkyena buddhiM mohayasIva me tadekaM vada nishchitya yena shreyo.ahamApnuyAm. 3-2 shrIbhagavAnuvAcha loke.asmin dvividhA niShThA purA proktA mayAnagha GYAnayogena sAN^khyAnAM karmayogena yoginAm. 3-3 na karmaNAmanArambhAnnaiShkarmyaM puruSho.ashnute na cha saMnyasanAdeva siddhiM samadhigachchhati. 3-4 na hi kashchitxaNamapi jAtu tiShThatyakarmakR^it kAryate hyavashaH karma sarvaH prakR^itijairguNaiH. 3-5 karmendriyANi saMyamya ya Aste manasA smaran indriyArthAnvimUDhAtmA mithyAchAraH sa uchyate. 3-6 yastvindriyANi manasA niyamyArabhate.arjuna karmendriyaiH karmayogamasaktaH sa vishiShyate. 3-7 niyataM kuru karma tvaM karma jyAyo hyakarmaNaH sharIrayAtrApi cha te na prasiddhyedakarmaNaH. 3-8 yaGYArthAtkarmaNo.anyatra loko.ayaM karmabandhanaH tadarthaM karma kaunteya muktasaN^gaH samAchara. 3-9 sahayaGYAH prajAH sR^iShTvA purovAcha prajApatiH anena prasaviShyadhvameSha vo.astviShTakAmadhuk. 3-10 devAnbhAvayatAnena te devA bhAvayantu vaH parasparaM bhAvayantaH shreyaH paramavApsyatha. 3-11 iShTAnbhogAnhi vo devA dAsyante yaGYabhAvitAH tairdattAnapradAyaibhyo yo bhuN^kte stena eva saH. 3-12 yaGYashiShTAshinaH santo muchyante sarvakilbiShaiH bhunjate te tvaghaM pApA ye pachantyAtmakAraNAt. 3-13 annAdbhavanti bhUtAni parjanyAdannasaMbhavaH yaGYAdbhavati parjanyo yaGYaH karmasamudbhavaH. 3-14 karma brahmodbhavaM viddhi brahmAxarasamudbhavam tasmAtsarvagataM brahma nityaM yaGYe pratiShThitam. 3-15 evaM pravartitaM chakraM nAnuvartayatIha yaH aghAyurindriyArAmo moghaM pArtha sa jIvati. 3-16 yastvAtmaratireva syAdAtmatR^iptashcha mAnavaH Atmanyeva cha saMtuShTastasya kAryaM na vidyate. 3-17 naiva tasya kR^itenArtho nAkR^iteneha kashchana na chAsya sarvabhUteShu kashchidarthavyapAshrayaH. 3-18 tasmAdasaktaH satataM kAryaM karma samAchara asakto hyAcharankarma paramApnoti pUruShaH. 3-19 karmaNaiva hi saMsiddhimAsthitA janakAdayaH lokasaMgrahamevApi saMpashyankartumarhasi. 3-20 yadyadAcharati shreShThastattadevetaro janaH sa yatpramANaM kurute lokastadanuvartate. 3-21 na me pArthAsti kartavyaM triShu lokeShu kiMchana nAnavAptamavAptavyaM varta eva cha karmaNi. 3-22 yadi hyahaM na varteyaM jAtu karmaNyatandritaH mama vartmAnuvartante manuShyAH pArtha sarvashaH. 3-23 utsIdeyurime lokA na kuryAM karma chedaham saN^karasya cha kartA syAmupahanyAmimAH prajAH. 3-24 saktAH karmaNyavidvAMso yathA kurvanti bhArata kuryAdvidvAMstathA.asaktashchikIrShurlokasaMgraham. 3-25 na buddhibhedaM janayedaGYAnAM karmasaN^ginAm joShayetsarvakarmANi vidvAnyuktaH samAcharan. 3-26 prakR^iteH kriyamANAni guNaiH karmANi sarvashaH ahaN^kAravimUDhAtmA kartAhamiti manyate. 3-27 tattvavittu mahAbAho guNakarmavibhAgayoH guNA guNeShu vartanta iti matvA na sajjate. 3-28 prakR^iterguNasaMmUDhAH sajjante guNakarmasu tAnakR^itsnavido mandAnkR^itsnavinna vichAlayet. 3-29 mayi sarvANi karmANi saMnyasyAdhyAtmachetasA nirAshIrnirmamo bhUtvA yudhyasva vigatajvaraH. 3-30 ye me matamidaM nityamanutiShThanti mAnavAH shraddhAvanto.anasUyanto muchyante te.api karmabhiH. 3-31 ye tvetadabhyasUyanto nAnutiShThanti me matam sarvaGYAnavimUDhAMstAnviddhi naShTAnachetasaH. 3-32 sadR^ishaM cheShTate svasyAH prakR^iterGYAnavAnapi prakR^itiM yAnti bhUtAni nigrahaH kiM kariShyati. 3-33 indriyasyendriyasyArthe rAgadveShau vyavasthitau tayorna vashamAgachchhettau hyasya paripanthinau. 3-34 shreyAnsvadharmo viguNaH paradharmAtsvanuShThitAt svadharme nidhanaM shreyaH paradharmo bhayAvahaH. 3-35 arjuna uvAcha atha kena prayukto.ayaM pApaM charati pUruShaH anichchhannapi vArShNeya balAdiva niyojitaH. 3-36 shrIbhagavAnuvAcha kAma eSha krodha eSha rajoguNasamudbhavaH mahAshano mahApApmA viddhyenamiha vairiNam. 3-37 dhUmenAvriyate vahniryathAdarsho malena cha yatholbenAvR^ito garbhastathA tenedamAvR^itam. 3-38 AvR^itaM GYAnametena GYAnino nityavairiNA kAmarUpeNa kaunteya duShpUreNAnalena cha. 3-39 indriyANi mano buddhirasyAdhiShThAnamuchyate etairvimohayatyeSha GYAnamAvR^itya dehinam. 3-40 tasmAttvamindriyANyAdau niyamya bharatarShabha pApmAnaM prajahi hyenaM GYAnaviGYAnanAshanam. 3-41 indriyANi parANyAhurindriyebhyaH paraM manaH manasastu parA buddhiryo buddheH paratastu saH. 3-42 evaM buddheH paraM buddhvA saMstabhyAtmAnamAtmanA jahi shatruM mahAbAho kAmarUpaM durAsadam. 3-43 AUM tatsaditi shrImad bhagavadgItAsUpaniShatsu brahmavidyAyAM yogashAstre shrIkR^iShNArjunasaMvAde karmayogo nAma tR^itIyo.adhyAyaH. 3 \vspace{.0in} \hrule \vspace{.0in} %4 atha chaturtho.adhyAyah. (GYAnakarmasaMnyAsayogaH) shrIbhagavAnuvAcha imaM vivasvate yogaM proktavAnahamavyayam vivasvAnmanave prAha manurixvAkave.abravIt. 4-1 evaM paramparAprAptamimaM rAjarShayo viduH sa kAleneha mahatA yogo naShTaH paraMtapa. 4-2 sa evAyaM mayA te.adya yogaH proktaH purAtanaH bhakto.asi me sakhA cheti rahasyaM hyetaduttamam. 4-3 arjuna uvAcha aparaM bhavato janma paraM janma vivasvataH kathametadvijAnIyAM tvamAdau proktavAniti. 4-4 shrIbhagavAnuvAcha bahUni me vyatItAni janmAni tava chArjuna tAnyahaM veda sarvANi na tvaM vettha paraMtapa. 4-5 ajo.api sannavyayAtmA bhUtAnAmIshvaro.api san prakR^itiM svAmadhiShThAya saMbhavAmyAtmamAyayA. 4-6 yadA yadA hi dharmasya glAnirbhavati bhArata abhyutthAnamadharmasya tadAtmAnaM sR^ijAmyaham. 4-7 paritrANAya sAdhUnAM vinAshAya cha duShkR^itAm dharmasaMsthApanArthAya saMbhavAmi yuge yuge. 4-8 janma karma cha me divyamevaM yo vetti tattvataH tyaktvA dehaM punarjanma naiti mAmeti so.arjuna. 4-9 vItarAgabhayakrodhA manmayA mAmupAshritAH bahavo GYAnatapasA pUtA madbhAvamAgatAH. 4-10 ye yathA mAM prapadyante tAMstathaiva bhajAmyaham mama vartmAnuvartante manuShyAH pArtha sarvashaH. 4-11 kAN^xantaH karmaNAM siddhiM yajanta iha devatAH xipraM hi mAnuShe loke siddhirbhavati karmajA. 4-12 chAturvarNyaM mayA sR^iShTaM guNakarmavibhAgashaH tasya kartAramapi mAM viddhyakartAramavyayam. 4-13 na mAM karmANi limpanti na me karmaphale spR^ihA iti mAM yo.abhijAnAti karmabhirna sa badhyate. 4-14 evaM GYAtvA kR^itaM karma pUrvairapi mumuxubhiH kuru karmaiva tasmAttvaM pUrvaiH pUrvataraM kR^itam. 4-15 kiM karma kimakarmeti kavayo.apyatra mohitAH tatte karma pravaxyAmi yajGYAtvA moxyase.ashubhAt. 4-16 karmaNo hyapi boddhavyaM boddhavyaM cha vikarmaNaH akarmaNashcha boddhavyaM gahanA karmaNo gatiH. 4-17 karmaNyakarma yaH pashyedakarmaNi cha karma yaH sa buddhimAnmanuShyeShu sa yuktaH kR^itsnakarmakR^it. 4-18 yasya sarve samArambhAH kAmasaN^kalpavarjitAH GYAnAgnidagdhakarmANaM tamAhuH paNDitaM budhAH. 4-19 tyaktvA karmaphalAsaN^gaM nityatR^ipto nirAshrayaH karmaNyabhipravR^itto.api naiva kiMchitkaroti saH. 4-20 nirAshIryatachittAtmA tyaktasarvaparigrahaH shArIraM kevalaM karma kurvannApnoti kilbiSham. 4-21 yadR^ichchhAlAbhasaMtuShTo dvandvAtIto vimatsaraH samaH siddhAvasiddhau cha kR^itvApi na nibadhyate. 4-22 gatasaN^gasya muktasya GYAnAvasthitachetasaH yaGYAyAcharataH karma samagraM pravilIyate. 4-23 brahmArpaNaM brahma haviH brahmAgnau brahmaNA hutam brahmaiva tena gantavyaM brahma karma samAdhinA. 4-24 daivamevApare yaGYaM yoginaH paryupAsate brahmAgnAvapare yaGYaM yaGYenaivopajuhvati. 4-25 shrotrAdInIndriyANyanye saMyamAgniShu juhvati shabdAdInviShayAnanya indriyAgniShu juhvati. 4-26 sarvANIndriyakarmANi prANakarmANi chApare AtmasaMyamayogAgnau juhvati GYAnadIpite. 4-27 dravyayaGYAstapoyaGYA yogayaGYAstathApare svAdhyAyaGYAnayaGYAshcha yatayaH saMshitavratAH. 4-28 apAne juhvati prANaM prANe.apAnaM tathApare prANApAnagatI ruddhvA prANAyAmaparAyaNAH. 4-29 apare niyatAhArAH prANAnprANeShu juhvati sarve.apyete yaGYavido yaGYaxapitakalmaShAH. 4-30 yaGYashiShTAmR^itabhujo yAnti brahma sanAtanam nAyaM loko.astyayaGYasya kuto.anyaH kurusattama. 4-31 evaM bahuvidhA yaGYA vitatA brahmaNo mukhe karmajAnviddhi tAnsarvAnevaM GYAtvA vimoxyase. 4-32 shreyAndravyamayAdyaGYAjGYAnayaGYaH paraMtapa sarvaM karmAkhilaM pArtha GYAne parisamApyate. 4-33 tadviddhi praNipAtena pariprashnena sevayA upadexyanti te GYAnaM GYAninastattvadarshinaH. 4-34 yajGYAtvA na punarmohamevaM yAsyasi pANDava yena bhUtAnyasheShANi draxyasyAtmanyatho mayi. 4-35 api chedasi pApebhyaH sarvebhyaH pApakR^ittamaH sarvaM GYAnaplavenaiva vR^ijinaM saMtariShyasi. 4-36 yathaidhAMsi samiddho.agnirbhasmasAtkurute.arjuna GYAnAgniH sarvakarmANi bhasmasAtkurute tathA. 4-37 na hi GYAnena sadR^ishaM pavitramiha vidyate tatsvayaM yogasaMsiddhaH kAlenAtmani vindati. 4-38 shraddhAvA.Nllabhate GYAnaM tatparaH saMyatendriyaH GYAnaM labdhvA parAM shAntimachireNAdhigachchhati. 4-39 aGYashchAshraddadhAnashcha saMshayAtmA vinashyati nAyaM loko.asti na paro na sukhaM saMshayAtmanaH. 4-40 yogasaMnyastakarmANaM GYAnasaMchhinnasaMshayam AtmavantaM na karmANi nibadhnanti dhanaMjaya. 4-41 tasmAdaGYAnasaMbhUtaM hR^itsthaM GYAnAsinAtmanaH chhittvainaM saMshayaM yogamAtiShThottiShTha bhArata. 4-42 AUM tatsaditi shrImad bhagavadgItAsUpaniShatsu brahmavidyAyAM yogashAstre shrIkR^iShNArjunasaMvAde GYAnakarmasaMnyAsayogo nAma chaturtho.adhyAyaH. 4 \vspace{.0in} \hrule \vspace{.0in} %5 atha paMchamo.adhyAyah. (saMnyAsayogaH) arjuna uvAcha saMnyAsaM karmaNAM kR^iShNa punaryogaM cha shaMsasi yachchhreya etayorekaM tanme brUhi sunishchitam. 5-1 shrIbhagavAnuvAcha saMnyAsaH karmayogashcha niHshreyasakarAvubhau tayostu karmasaMnyAsAtkarmayogo vishiShyate. 5-2 GYeyaH sa nityasaMnyAsI yo na dveShTi na kAN^xati nirdvandvo hi mahAbAho sukhaM bandhAtpramuchyate. 5-3 sAN^khyayogau pR^ithagbAlAH pravadanti na paNDitAH ekamapyAsthitaH samyagubhayorvindate phalam. 5-4 yatsAN^khyaiH prApyate sthAnaM tadyogairapi gamyate ekaM sAN^khyaM cha yogaM cha yaH pashyati sa pashyati. 5-5 saMnyAsastu mahAbAho duHkhamAptumayogataH yogayukto munirbrahma nachireNAdhigachchhati. 5-6 yogayukto vishuddhAtmA vijitAtmA jitendriyaH sarvabhUtAtmabhUtAtmA kurvannapi na lipyate. 5-7 naiva kiMchitkaromIti yukto manyeta tattvavit pashyaJNshruNvanspR^ishanjighrannashnaMgachchhansvapanshvasan. 5-8 pralapanvisR^ijangR^ihNannunmiShannimiShannapi indriyANIndriyArtheShu vartanta iti dhArayan. 5-9 brahmaNyAdhAya karmANi saN^gaM tyaktvA karoti yaH lipyate na sa pApena padmapatramivAmbhasA. 5-10 kAyena manasA buddhyA kevalairindriyairapi yoginaH karma kurvanti saN^gaM tyaktvAtmashuddhaye. 5-11 yuktaHkarmaphalaM tyaktvA shAntimApnoti naiShThikIm ayuktaH kAmakAreNa phale sakto nibadhyate. 5-12 sarvakarmANi manasA saMnyasyAste sukhaM vashI navadvAre pure dehI naiva kurvanna kArayan. 5-13 na kartR^itvaM na karmANi lokasya sR^ijati prabhuH na karmaphalasaMyogaM svabhAvastu pravartate. 5-14 nAdatte kasyachitpApaM na chaiva sukR^itaM vibhuH aGYAnenAvR^itaM GYAnaM tena muhyanti jantavaH. 5-15 GYAnena tu tadaGYAnaM yeShAM nAshitamAtmanaH teShAmAdityavajGYAnaM prakAshayati tatparam. 5-16 tadbuddhayastadAtmAnastanniShThAstatparAyaNAH gachchhantyapunarAvR^ittiM GYAnanirdhUtakalmaShAH. 5-17 vidyAvinayasaMpanne brAhmaNe gavi hastini shuni chaiva shvapAke cha paNDitAH samadarshinaH. 5-18 ihaiva tairjitaH sargo yeShAM sAmye sthitaM manaH nirdoShaM hi samaM brahma tasmAd brahmaNi te sthitAH. 5-19 na prahR^iShyetpriyaM prApya nodvijetprApya chApriyam sthirabuddhirasaMmUDho brahmavid brahmaNi sthitaH. 5-20 bAhyasparsheShvasaktAtmA vindatyAtmani yatsukham sa brahmayogayuktAtmA sukhamaxayamashnute. 5-21 ye hi saMsparshajA bhogA duHkhayonaya eva te AdyantavantaH kaunteya na teShu ramate budhaH. 5-22 shaknotIhaiva yaH soDhuM prAksharIravimoxaNAt kAmakrodhodbhavaM vegaM sa yuktaH sa sukhI naraH. 5-23 yo.antaHsukho.antarArAmastathAntarjyotireva yaH sa yogI brahmanirvANaM brahmabhUto.adhigachchhati. 5-24 labhante brahmanirvANamR^iShayaH xINakalmaShAH. chhinnadvaidhA yatAtmAnaH sarvabhUtahite ratAH. 5-25 kAmakrodhaviyuktAnAM yatInAM yatachetasAm abhito brahmanirvANaM vartate viditAtmanAm. 5-26 sparshAnkR^itvA bahirbAhyAMshchaxushchaivAntare bhruvoH prANApAnau samau kR^itvA nAsAbhyantarachAriNau. 5-27 yatendriyamanobuddhirmunirmoxaparAyaNaH vigatechchhAbhayakrodho yaH sadA mukta eva saH. 5-28 bhoktAraM yaGYatapasAM sarvalokamaheshvaram suhR^idaM sarvabhUtAnAM GYAtvA mAM shAntimR^ichchhati. 5-29 AUM tatsaditi shrImad bhagavadgItAsUpaniShatsu brahmavidyAyAM yogashAstre shrIkR^iShNArjunasaMvAde saMnyAsayogo nAma paMchamo.adhyAyaH. 5 \vspace{.0in} \hrule \vspace{.0in} %6 atha ShaShTho.adhyAyah. (AtmasaMyamayogaH) shrIbhagavAnuvAcha anAshritaH karmaphalaM kAryaM karma karoti yaH sa saMnyAsI cha yogI cha na niragnirna chAkriyaH. 6-1 yaM saMnyAsamiti prAhuryogaM taM viddhi pANDava na hyasaMnyastasaN^kalpo yogI bhavati kashchana. 6-2 AruruxormuneryogaM karma kAraNamuchyate yogArUDhasya tasyaiva shamaH kAraNamuchyate. 6-3 yadA hi nendriyArtheShu na karmasvanuShajjate sarvasaN^kalpasaMnyAsI yogArUDhastadochyate. 6-4 uddharedAtmanAtmAnaM nAtmAnamavasAdayet Atmaiva hyAtmano bandhurAtmaiva ripurAtmanaH. 6-5 bandhurAtmAtmanastasya yenAtmaivAtmanA jitaH anAtmanastu shatrutve vartetAtmaiva shatruvat. 6-6 jitAtmanaH prashAntasya paramAtmA samAhitaH shItoShNasukhaduHkheShu tathA mAnApamAnayoH. 6-7 GYAnaviGYAnatR^iptAtmA kUTastho vijitendriyaH. yukta ityuchyate yogI samaloShTAshmakAMchanaH. 6-8 suhR^inmitrAryudAsInamadhyasthadveShyabandhuShu sAdhuShvapi cha pApeShu samabuddhirvishiShyate. 6-9 yogI yunjIta satatamAtmAnaM rahasi sthitaH ekAkI yatachittAtmA nirAshIraparigrahaH. 6-10 shuchau deshe pratiShThApya sthiramAsanamAtmanaH nAtyuchchhritaM nAtinIchaM chailAjinakushottaram. 6-11 tatraikAgraM manaH kR^itvA yatachittendriyakriyAH upavishyAsane yunjyAdyogamAtmavishuddhaye. 6-12 samaM kAyashirogrIvaM dhArayannachalaM sthiraH saMprexya nAsikAgraM svaM dishashchAnavalokayan. 6-13 prashAntAtmA vigatabhIrbrahmachArivrate sthitaH manaH saMyamya machchitto yukta AsIta matparaH. 6-14 yunjannevaM sadAtmAnaM yogI niyatamAnasaH shAntiM nirvANaparamAM matsaMsthAmadhigachchhati. 6-15 nAtyashnatastu yogo.asti na chaikAntamanashnataH na chAtisvapnashIlasya jAgrato naiva chArjuna. 6-16 yuktAhAravihArasya yuktacheShTasya karmasu yuktasvapnAvabodhasya yogo bhavati duHkhahA. 6-17 yadA viniyataM chittamAtmanyevAvatiShThate niHspR^ihaH sarvakAmebhyo yukta ityuchyate tadA. 6-18 yathA dIpo nivAtastho neN^gate sopamA smR^itA yogino yatachittasya yunjato yogamAtmanaH. 6-19 yatroparamate chittaM niruddhaM yogasevayA yatra chaivAtmanAtmAnaM pashyannAtmani tuShyati. 6-20 sukhamAtyantikaM yattad buddhigrAhyamatIndriyam vetti yatra na chaivAyaM sthitashchalati tattvataH. 6-21 yaM labdhvA chAparaM lAbhaM manyate nAdhikaM tataH yasminsthito na duHkhena guruNApi vichAlyate. 6-22 taM vidyAd duHkhasaMyogaviyogaM yogasaMGYitam sa nishchayena yoktavyo yogo.anirviNNachetasA. 6-23 saN^kalpaprabhavAnkAmAMstyaktvA sarvAnasheShataH manasaivendriyagrAmaM viniyamya samantataH. 6-24. shanaiH shanairuparamed buddhyA dhR^itigR^ihItayA AtmasaMsthaM manaH kR^itvA na kiMchidapi chintayet. 6-25 yato yato nishcharati manashchaMchalamasthiram tatastato niyamyaitadAtmanyeva vashaM nayet. 6-26 prashAntamanasaM hyenaM yoginaM sukhamuttamam upaiti shAntarajasaM brahmabhUtamakalmaSham. 6-27 yunjannevaM sadAtmAnaM yogI vigatakalmaShaH sukhena brahmasaMsparshamatyantaM sukhamashnute. 6-28 sarvabhUtasthamAtmAnaM sarvabhUtAni chAtmani Ixate yogayuktAtmA sarvatra samadarshanaH. 6-29 yo mAM pashyati sarvatra sarvaM cha mayi pashyati tasyAhaM na praNashyAmi sa cha me na praNashyati. 6-30 sarvabhUtasthitaM yo mAM bhajatyekatvamAsthitaH sarvathA vartamAno.api sa yogI mayi vartate. 6-31 Atmaupamyena sarvatra samaM pashyati yo.arjuna sukhaM vA yadi vA duHkhaM sa yogI paramo mataH. 6-32 arjuna uvAcha yo.ayaM yogastvayA proktaH sAmyena madhusUdana etasyAhaM na pashyAmi chaMchalatvAtsthitiM sthirAm. 6-33 chaMchalaM hi manaH kR^iShNa pramAthi balavad dR^iDham tasyAhaM nigrahaM manye vAyoriva suduShkaram. 6-34 shrIbhagavAnuvAcha asaMshayaM mahAbAho mano durnigrahaM chalam abhyAsena tu kaunteya vairAgyeNa cha gR^ihyate. 6-35 asaMyatAtmanA yogo duShprApa iti me matiH vashyAtmanA tu yatatA shakyo.avAptumupAyataH. 6-36 arjuna uvAcha ayatiH shraddhayopeto yogAchchalitamAnasaH aprApya yogasaMsiddhiM kAM gatiM kR^iShNa gachchhati. 6-37 kachchinnobhayavibhraShTashchhinnAbhramiva nashyati apratiShTho mahAbAho vimUDho brahmaNaH pathi. 6-38 etanme saMshayaM kR^iShNa chhettumarhasyasheShataH tvadanyaH saMshayasyAsya chhettA na hyupapadyate. 6-39 shrIbhagavAnuvAcha pArtha naiveha nAmutra vinAshastasya vidyate na hi kalyANakR^itkashchid durgatiM tAta gachchhati. 6-40 prApya puNyakR^itAM lokAnuShitvA shAshvatIH samAH shuchInAM shrImatAM gehe yogabhraShTo.abhijAyate. 6-41 athavA yoginAmeva kule bhavati dhImatAm etaddhi durlabhataraM loke janma yadIdR^isham. 6-42 tatra taM buddhisaMyogaM labhate paurvadehikam yatate cha tato bhUyaH saMsiddhau kurunandana. 6-43 pUrvAbhyAsena tenaiva hriyate hyavasho.api saH jiGYAsurapi yogasya shabdabrahmAtivartate. 6-44 prayatnAdyatamAnastu yogI saMshuddhakilbiShaH anekajanmasaMsiddhastato yAti parAM gatim. 6-45 tapasvibhyo.adhiko yogI GYAnibhyo.api mato.adhikaH karmibhyashchAdhiko yogI tasmAdyogI bhavArjuna. 6-46 yoginAmapi sarveShAM madgatenAntarAtmanA shraddhAvAnbhajate yo mAM sa me yuktatamo mataH. 6-47 AUM tatsaditi shrImad bhagavadgItAsUpaniShatsu brahmavidyAyAM yogashAstre shrIkR^iShNArjunasaMvAde AtmasaMyamayogo nAma ShaShTho.adhyAyaH. 6 atha ashTamo.adhyAyah. (axarabrahmayogaH) arjuna uvAcha kiM tad brahma kimadhyAtmaM kiM karma purushottama adhibhUtaM cha kiM proktamadhidaivaM kimuchyate 8-1 adhiyajnaH kathaM ko.atra dehe.asminmadhusUdana prayANakAle cha kathaM jneyo.asi niyatAtmabhih.8-2 shrIbhagavAnuvAcha axaraM brahma paramaM svabhAvo.adhyAtmamuchyate bhUtabhAvodbhavakaro visargaH karmasaMjnitah.8-3 adhibhUtaM xaro bhAvaH purushashchAdhidaivatam adhiyajno.ahamevAtra dehe dehabhRutAM vara 8-4 antakAle cha mAmeva smaranmuktvA kalevaram yaH prayAti sa madbhAvaM yAti nAstyatra saMshayah.8-5 yaM yaM vA.api smaranbhAvaM tyajatyante kalevaram taM tamevaiti kaunteya sadA tadbhAvabhAvitah.8-6 tasmAtsarveshu kAleshu mAmanusmara yudhya cha mayyarpitamanobuddhirmAmevaishyasyasaMshayah.8-7 abhyAsayogayuktena chetasA nAnyagAminA paramaM purushaM divyaM yAti pArthAnuchintayan 8-8 kaviM purANamanushAsitAraM aNoraNIyaMsamanusmaredyah. sarvasya dhAtAramachintyarUpaM AdityavarNaM tamasaH parastAt 8-9 prayANakAle manasA.achalena bhaktyA yukto yogabalena chaiva bhruvormadhye prANamAveshya samyak sa taM paraM purushamupaiti divyam 8-10 yadaxaraM vedavido vadanti vishanti yadyatayo vItarAgAh. yadichchhanto brahmacharyaM charanti tatte padaM saMgraheNa pravaxye 8-11 sarvadvArANi saMyamya mano hRudi nirudhya cha mU{dhnyA}.rdhAyAtmanaH prANamAsthito yogadhAraNAm 8-12 omityekAxaraM brahma vyAharanmAmanusmaran yaH prayAti tyajandehaM sa yAti paramAM gatim 8-13 ananyachetAH satataM yo mAM smarati nityashah. tasyAhaM sulabhaH pArtha nityayuktasya yoginah.8-14 mAmupetya punarjanma duHkhAlayamashAshvatam nApnuvanti mahAtmAnaH saMsiddhiM paramAM gatAh.8-15 AbrahmabhuvanAllokAH punarAvartino.arjuna mAmupetya tu kaunteya punarjanma na vidyate 8-16 sahasrayugaparyantamaharyad brahmaNo viduh. rAtriM yugasahasrAntAM te.ahorAtravido janAh.8-17 avyaktAd vyaktayaH sarvAH prabhavantyaharAgame rAtryAgame pralIyante tatraivAvyaktasaMjnake 8-18 bhUtagrAmaH sa evAyaM bhUtvA bhUtvA pralIyate rAtryAgame.avashaH pArtha prabhavatyaharAgame 8-19 parastasmAttu bhAvo.anyo.avyakto.avyaktAtsanAtanah. yaH sa sarveshu bhUteshu nashyatsu na vinashyati 8-20 avyakto.axara ityuktastamAhuH paramAM gatim yaM prApya na nivartante taddhAma paramaM mama 8-21 purushaH sa paraH pArtha bhaktyA labhyastvananyayA yasyAntaHsthAni bhUtAni yena sarvamidaM tatam 8-22 yatra kAle tvanAvRuttimAvRuttiM chaiva yoginah. prayAtA yAnti taM kAlaM vaxyAmi bharatarshabha 8-23 agnirjotirahaH shuklaH shaNmAsA uttarAyaNam tatra prayAtA gachchhanti brahma brahmavido janAh.8-24 dhUmo rAtristathA kRushNaH shaNmAsA daxiNAyanam tatra chAndramasaM jyotiryogI prApya nivartate 8-25 shuklakRushNe gatI hyete jagataH shAshvate mate ekayA yAtyanAvRuttimanyayAvartate punah.8-26 naite sRutI pArtha jAnanyogI muhyati kashchana tasmAtsarveshu kAleshu yogayukto bhavArjuna 8-27 vedeshu yajneshu tapaHsu chaiva dAneshu yatpuNyaphalaM pradishTam atyeti tatsarvamidaM viditvA yogI paraM sthAnamupaiti chAdyam 8-28 AUM tatsaditi shrImad bhagavadgItAsUpanishatsu brahmavidyAyAM yogashAstre shrIkRushNArjunasaMvAde axarabrahmayogo nAmAshTamo.adhyAyah.8 \vspace{.0in} \hrule \vspace{.0in} %9 atha navamo.adhyAyah. (rAjavidyArAjaguhyayogaH) shrIbhagavAnuvAcha idaM tu te guhyatamaM pravaxyAmyanasUyave jnAnaM vijnAnasahitaM yajjnAtvA moxyase.ashubhAt 9-1 rAjavidyA rAjaguhyaM pavitramidamuttamam pratyaxAvagamaM dharmyaM susukhaM kartumavyayam 9-2 ashraddadhAnAH purushA dharmasyAsya paraMtapa aprApya mAM nivartante mRutyusaMsAravartmani 9-3 mayA tatamidaM sarvaM jagadavyaktamUrtinA matsthAni sarvabhUtAni na chAhaM teshvavasthitah.9-4 na cha matsthAni bhUtAni pashya me yogamaishvaram bhUtabhRunna cha bhUtastho mamAtmA bhUtabhAvanah.9-5 yathAkAshasthito nityaM vAyuH sarvatrago mahAn tathA sarvANi bhUtAni matsthAnItyupadhAraya 9-6 sarvabhUtAni kaunteya prakRutiM yAnti mAmikAm kalpaxaye punastAni kalpAdau visRujAmyaham 9-7 prakRutiM svAmavashTabhya visRujAmi punaH punah. bhUtagrAmamimaM kRutsnamavashaM prakRutervashAt 9-8 na cha mAM tAni karmANi nibadhnanti dhanaMjaya udAsInavadAsInamasaktaM teshu karmasu 9-9 mayAdhyaxeNa prakRutiH sUyate sacharAcharam hetunAnena kaunteya jagadviparivartate 9-10 avajAnanti mAM mUDhA mAnushIM tanumAshritam paraM bhAvamajAnanto mama bhUtamaheshvaram 9-11 moghAshA moghakarmANo moghajnAnA vichetasah. rAxasImAsurIM chaiva prakRutiM mohinIM shritAh.9-12 mahAtmAnastu mAM pArtha daivIM prakRutimAshritAh. bhajantyananyamanaso jnAtvA bhUtAdimavyayam 9-13 satataM kIrtayanto mAM yatantashcha dRuDhavratAh. namasyantashcha mAM bhaktyA nityayuktA upAsate 9-14 jnAnayajnena chApyanye yajanto mAmupAsate ekatvena pRuthaktvena bahudhA vishvatomukham 9-15 ahaM kraturahaM yajnaH svadhAhamahamaushadham mantro.ahamahamevAjyamahamagnirahaM hutam 9-16 pitAhamasya jagato mAtA dhAtA pitAmahah. vedyaM pavitramoMkAra RuksAma yajureva cha 9-17 gatirbhartA prabhuH sAxI nivAsaH sharaNaM suhRut prabhavaH pralayaH sthAnaM nidhAnaM bIjamavyayam 9-18 tapAmyahamahaM varshaM nigRuNhAmyutsRujAmi cha amRutaM chaiva mRutyushcha sadasachchAhamarjuna 9-19 traividyA mAM somapAH pUtapApA yajnairishTvA svargatiM prArthayante te puNyamAsAdya surendralokaM ashnanti divyAndivi devabhogAn 9-20 te taM bhuktvA svargalokaM vishAlaM xINe puNye martyalokaM vishanti evaM trayIdharmamanuprapannA gatAgataM kAmakAmA labhante 9-21 ananyAshchintayanto mAM ye janAH paryupAsate teshAM nityAbhiyuktAnAM yogaxemaM vahAmyaham 9-22 ye.apyanyadevatAbhaktA yajante shraddhayAnvitAh. te.api mAmeva kaunteya yajantyavidhipUrvakam 9-23 ahaM hi sarvayajnAnAM bhoktA cha prabhureva cha na tu mAmabhijAnanti tattvenAtashchyavanti te 9-24 yAnti devavratA devAnpitR^InyAnti pitRuvratAh. bhUtAni yAnti bhUtejyA yAnti madyAjino.api mAm 9-25 patraM pushpaM phalaM toyaM yo me bhaktyA prayachchhati tadahaM bhaktyupahRutamashnAmi prayatAtmanah.9-26 yatkaroshi yadashnAsi yajjuhoshi dadAsi yat yattapasyasi kaunteya tatkurushva madarpaNam 9-27 shubhAshubhaphalairevaM moxyase karmabandhanaih. saMnyAsayogayuktAtmA vimukto mAmupaishyasi 9-28 samo.ahaM sarvabhUteshu na me dveshyo.asti na priyah. ye bhajanti tu mAM bhaktyA mayi te teshu chApyaham 9-29 api chetsudurAchAro bhajate mAmananyabhAk sAdhureva sa mantavyaH samyagvyavasito hi sah.9-30 xipraM bhavati dharmAtmA shashvachchhAntiM nigachchhati kaunteya pratijAnIhi na me bhaktaH praNashyati 9-31 mAM hi pArtha vyapAshritya ye.api syuH pApayonayah. striyo vaishyAstathA shUdrAste.api yAnti parAM gatim 9-32 kiM punarbrAhmaNAH puNyA bhaktA rAjarshayastathA anityamasukhaM lokamimaM prApya bhajasva mAm 9-33 manmanA bhava madbhakto madyAjI mAM namaskuru mAmevaishyasi yuktvaivamAtmAnaM matparAyaNah.9-34 AUM tatsaditi shrImad bhagavadgItAsUpanishatsu brahmavidyAyAM yogashAstre shrIkRushNArjunasaMvAde rAjavidyArAjaguhyayogo nAma navamo.adhyAyah.9 \vspace{.0in} \hrule \vspace{.0in} %10 atha dashamo.adhyAyah. (vibhUtiyogaH) shrIbhagavAnuvAcha bhUya eva mahAbAho shRuNu me paramaM vachah. yatte.ahaM prIyamANAya vaxyAmi hitakAmyayA 10-1 na me viduH suragaNAH prabhavaM na maharshayah. ahamAdirhi devAnAM maharshINAM cha sarvashah.10-2 yo mAmajamanAdiM cha vetti lokamaheshvaram asaMmUDhaH sa martyeshu sarvapApaiH pramuchyate 10-3 buddhirjnAnamasaMmohaH xamA satyaM damaH shamah. sukhaM duHkhaM bhavo.abhAvo bhayaM chAbhayameva cha 10-4 ahiMsA samatA tushTistapo dAnaM yasho.ayashah. bhavanti bhAvA bhUtAnAM matta eva pRuthagvidhAh.10-5 maharshayaH sapta pUrve chatvAro manavastathA madbhAvA mAnasA jAtA yeshAM loka imAH prajAh.10-6 etAM vibhUtiM yogaM cha mama yo vetti tattvatah. so.avikampena yogena yujyate nAtra saMshayah.10-7 ahaM sarvasya prabhavo mattaH sarvaM pravartate iti matvA bhajante mAM budhA bhAvasamanvitAh.10-8 machchittA madgataprANA bodhayantaH parasparam kathayantashcha mAM nityaM tushyanti cha ramanti cha 10-9 teshAM satatayuktAnAM bhajatAM prItipUrvakam dadAmi buddhiyogaM taM yena mAmupayAnti te 10-10 teshAmevAnukampArthamahamajnAnajaM tamah. nAshayAmyAtmabhAvastho jnAnadIpena bhAsvatA 10-11 arjuna uvAcha paraM brahma paraM dhAma pavitraM paramaM bhavAn purushaM shAshvataM divyamAdidevamajaM vibhum 10-12 AhustvAmRushayaH sarve devarshirnAradastathA asito devalo vyAsaH svayaM chaiva bravIshi me 10-13 sarvametadRutaM manye yanmAM vadasi keshava na hi te bhagavanvyaktiM vidurdevA na dAnavAh.10-14 svayamevAtmanAtmAnaM vettha tvaM purushottama bhUtabhAvana bhUtesha devadeva jagatpate 10-15 vaktumarhasyashesheNa divyA hyAtmavibhUtayah. yAbhirvibhUtibhirlokAnimAMstvaM vyApya tishThasi 10-16 kathaM vidyAmahaM yogiMstvAM sadA parichintayan keshu keshu cha bhAveshu chintyo.asi bhagavanmayA 10-17 vistareNAtmano yogaM vibhUtiM cha janArdana bhUyaH kathaya tRuptirhi shRuNvato nAsti me.amRutam 10-18 shrIbhagavAnuvAcha hanta te kathayishyAmi divyA hyAtmavibhUtayah. prAdhAnyataH kurushreshTha nAstyanto vistarasya me 10-19 ahamAtmA guDAkesha sarvabhUtAshayasthitah. ahamAdishcha madhyaM cha bhUtAnAmanta eva cha 10-20 AdityAnAmahaM vishNurjyotishAM raviraMshumAn marIchirmarutAmasmi naxatrANAmahaM shashI 10-21 vedAnAM sAmavedo.asmi devAnAmasmi vAsavah. indriyANAM manashchAsmi bhUtAnAmasmi chetanA 10-22 rudrANAM shaN^karashchAsmi vittesho yaxaraxasAm vasUnAM pAvakashchAsmi meruH shikhariNAmaham 10-23 purodhasAM cha mukhyaM mAM viddhi pArtha bRuhaspatim senAnInAmahaM skandaH sarasAmasmi sAgarah.10-24 maharshINAM bhRugurahaM girAmasmyekamaxaram yajnAnAM japayajno.asmi sthAvarANAM himAlayah.10-25 ashvatthaH sarvavRuxANAM devarshINAM cha nAradah. gandharvANAM chitrarathaH siddhAnAM kapilo munih.10-26 uchchaiHshravasamashvAnAM viddhi mAmamRutodbhavam airAvataM gajendrANAM narANAM cha narAdhipam 10-27 AyudhAnAmahaM vajraM dhenUnAmasmi kAmadhuk prajanashchAsmi kandarpaH sarpANAmasmi vAsukih.10-28 anantashchAsmi nAgAnAM varuNo yAdasAmaham pitRuNAmaryamA chAsmi yamaH saMyamatAmaham 10-29 prahlAdashchAsmi daityAnAM kAlaH kalayatAmaham mRugANAM cha mRugendro.ahaM vainateyashcha paxiNAm 10-30 pavanaH pavatAmasmi rAmaH shastrabhRutAmaham jhashANAM makarashchAsmi srotasAmasmi jAhnavI 10-31 sargANAmAdirantashcha madhyaM chaivAhamarjuna adhyAtmavidyA vidyAnAM vAdaH pravadatAmaham 10-32 axarANAmakAro.asmi dvandvaH sAmAsikasya cha ahamevAxayaH kAlo dhAtA.ahaM vishvatomukhah.10-33 mRutyuH sarvaharashchAhamudbhavashcha bhavishyatAm kIrtiH shrIrvAkcha nArINAM smRutirmedhA dhRutiH xamA 10-34 bRuhatsAma tathA sAmnAM gAyatrI chhandasAmaham mAsAnAM mArgashIrsho.ahamRutUnAM kusumAkarah.10-35 dyutaM chhalayatAmasmi tejastejasvinAmaham jayo.asmi vyavasAyo.asmi sattvaM sattvavatAmaham 10-36 vRushNInAM vAsudevo.asmi pANDavAnAM dhanaMjayah. munInAmapyahaM vyAsaH kavInAmushanA kavih.10-37 daNDo damayatAmasmi nItirasmi jigIshatAm maunaM chaivAsmi guhyAnAM jnAnaM jnAnavatAmaham 10-38 yachchApi sarvabhUtAnAM bIjaM tadahamarjuna na tadasti vinA yatsyAnmayA bhUtaM charAcharam 10-39 nAnto.asti mama divyAnAM vibhUtInAM paraMtapa esha tUddeshataH prokto vibhUtervistaro mayA 10-40 yadyadvibhUtimatsattvaM shrImadUrjitameva vA tattadevAvagachchha tvaM mama tejoMshasaMbhavam 10-41 athavA bahunaitena kiM jnAtena tavArjuna vishTabhyAhamidaM kRutsnamekAMshena sthito jagat 10-42 AUM tatsaditi shrImad bhagavadgItAsUpanishatsu brahmavidyAyAM yogashAstre shrIkRushNArjunasaMvAde vibhUtiyogo nAma dashamo.adhyAyah.10 \vspace{.0in} \hrule \vspace{.0in} %11 athaikAdasho.adhyAyah. (vishvarUpadarshanayogaH) etamI hi tvAM surasaN^ghA vishanti kechidbhItAH prAnjalayo gRuNanti svastItyuktvA maharshisiddhasaN^ghAH stuvanti tvAM stutibhiH pushkalAbhih.11-21 rudrAdityA vasavo ye cha sAdhyA vishveshvinau marutashchoshmapAshcha gandharvayaxAsurasiddhasaN^ghA vIxante tvAM vismitAshchaiva sarve 11-22 rUpaM mahatte bahuvaktranetraM mahAbAho bahubAhUrupAdam bahUdaraM bahudaMshTrAkarAlaM dRushTvA lokAH pravyathitAstathAham 11-23 nabhaHspRushaM dIptamanekavarNaM vyAttAnanaM dIptavishAlanetram dRushTvA hi tvAM pravyathitAntarAtmA dhRutiM na vindAmi shamaM cha vishNo 11-24 daMshTrAkarAlAni cha te mukhAni dRushTvaiva kAlAnalasannibhAni disho na jAne na labhe cha sharma prasIda devesha jagannivAsa 11-25 amI cha tvAM dhRutarAshTrasya putrAH sarve sahaivAvanipAlasaN^ghaih. bhIshmo droNaH sUtaputrastathAsau sahAsmadIyairapi yodhamukhyaih.11-26 vaktrANi te tvaramANA vishanti daMshTrAkarAlAni bhayAnakAni kechidvilagnA dashanAntareshu saMdRushyante chUrNitairuttamAN^gaih.11-27 yathA nadInAM bahavo.ambuvegAH samudramevAbhimukhA dravanti tathA tavAmI naralokavIrA vishanti vaktrANyabhivijvalanti 11-28 yathA pradIptaM jvalanaM pataN^gA vishanti nAshAya samRuddhavegAh. tathaiva nAshAya vishanti lokAH tavApi vaktrANi samRuddhavegAh.11-29 lelihyase grasamAnaH samantAt lokAnsamagrAnvadanairjvaladbhih. tejobhirApUrya jagatsamagraM bhAsastavogrAH pratapanti vishNo 11-30 AkhyAhi me ko bhavAnugrarUpo namo.astu te devavara prasIda vijnAtumichchhAmi bhavantamAdyaM na hi prajAnAmi tava pravRuttim 11-31 shrIbhagavAnuvAcha kAlo.asmi lokaxayakRutpravRuddho lokAnsamAhartumiha pravRuttah. Rute.api tvAM na bhavishyanti sarve ye.avasthitAH pratyanIkeshu yodhAh.11-32 tasmAttvamuttishTha yasho labhasva jitvA shatrUn bhuN^xva rAjyaM samRuddham mayaivaite nihatAH pUrvameva nimittamAtraM bhava savyasAchin 11-33 droNaM cha bhIshmaM cha jayadrathaM cha karNaM tathAnyAnapi yodhavIrAn mayA hatAMstvaM jahi mAvyathishThA yudhyasva jetAsi raNe sapatnAn 11-34 saMjaya uvAcha etachchhrutvA vachanaM keshavasya kRutAnjalirvepamAnaH kirITI namaskRutvA bhUya evAha kRushNaM sagadgadaM bhItabhItaH praNamya 11-35 arjuna uvAcha sthAne hRushIkesha tava prakIrtyA jagatprahRushyatyanurajyate cha raxAMsi bhItAni disho dravanti sarve namasyanti cha siddhasaN^ghAh.11-36 kasmAchcha te na nameranmahAtman garIyase brahmaNo.apyAdikartre ananta devesha jagannivAsa tvamaxaraM sadasattatparaM yat 11-37 tvamAdidevaH purushaH purANaH tvamasya vishvasya paraM nidhAnam vettAsi vedyaM cha paraM cha dhAma tvayA tataM vishvamanantarUpa 11-38 vAyuryamo.agnirvaruNaH shashAN^kaH prajApatistvaM prapitAmahashcha namo namaste.astu sahasrakRutvaH punashcha bhUyo.api namo namaste 11-39 namaH purastAdatha pRushThataste namo.astu te sarvata eva sarva anantavIryAmitavikramastvaM sarvaM samApnoshi tato.asi sarvah.11-40 sakheti matvA prasabhaM yaduktaM he kRushNa he yAdava he sakheti ajAnatA mahimAnaM tavedaM mayA pramAdAtpraNayena vA.api 11-41 yachchAvahAsArthamasatkRuto.asi vihArashayyAsanabhojaneshu eko.athavApyachyuta tatsamaxaM tatxAmaye tvAmahamaprameyam 11-42 pitAsi lokasya charAcharasya tvamasya pUjyashcha gururgarIyAn na tvatsamo.astyabhyadhikaH kuto.anyo lokatraye.apyapratimaprabhAva 11-43 tasmAtpraNamya praNidhAya kAyaM prasAdaye tvAmahamIshamIDyam piteva putrasya sakheva sakhyuH priyaH priyAyArhasi deva soDhum 11-44 adRushTapUrvaM hRushito.asmi dRushTvA bhayena cha pravyathitaM mano me tadeva me darshaya deva rUpaM prasIda devesha jagannivAsa 11-45 kirITinaM gadinaM chakrahastaM ichchhAmi tvAM drashTumahaM tathaiva tenaiva rUpeNa chaturbhujena sahasrabAho bhava vishvamUrte 11-46 shrIbhagavAnuvAcha mayA prasannena tavArjunedaM rUpaM paraM darshitamAtmayogAt tejomayaM vishvamanantamAdyaM yanme tvadanyena na dRushTapUrvam 11-47 na veda yajnAdhyayanairna dAnaiH na cha kriyAbhirna tapobhirugraih. evaMrUpaH shakya ahaM nRuloke drashTuM tvadanyena kurupravIra 11-48 mA te vyathA mA cha vimUDhabhAvo dRushTvA rUpaM ghoramIdRuN^mamedam vyapetabhIH prItamanAH punastvaM tadeva me rUpamidaM prapashya 11-49 saMjaya uvAcha ityarjunaM vAsudevastathoktvA svakaM rUpaM darshayAmAsa bhUyah. AshvAsayAmAsa cha bhItamenaM bhUtvA punaH saumyavapurmahAtmA 11-50 arjuna uvAcha dRushTvedaM mAnushaM rUpaM tava saumyaM janArdana idAnImasmi saMvRuttaH sachetAH prakRutiM gatah.11-51 shrIbhagavAnuvAcha sudurdarshamidaM rUpaM dRushTvAnasi yanmama devA apyasya rUpasya nityaM darshanakAN^xiNah.11-52. nAhaM vedairna tapasA na dAnena na chejyayA shakya evaMvidho drashTuM dRushTavAnasi mAM yathA 11-53 bhaktyA tvananyayA shakya ahamevaMvidho.arjuna jnAtuM drashTuM cha tatvena praveshTuM cha paraMtapa 11-54 matkarmakRunmatparamo madbhaktaH saN^gavarjitah. nirvairaH sarvabhUteshu yaH sa mAmeti pANDava 11-55 AUM tatsaditi shrImad bhagavadgItAsUpanishatsu brahmavidyAyAM yogashAstre shrIkRushNArjunasaMvAde vishvarUpadarshanayogo nAmaikAdasho.adhyAyah.12-11 \vspace{.0in} \hrule \vspace{.0in} %12 \vspace{.0in} \hrule \vspace{.0in} %13 atha trayodasho.adhyAyah. (xetraxetrajnavibhAgayogaH) arjuna uvAcha prakRutiM purushaM chaiva xetraM xetrajnameva cha etadveditumichchhAmi jnAnaM jneyaM cha keshava 13-1 shrIbhagavAnuvAcha idaM sharIraM kaunteya xetramityabhidhIyate etadyo vetti taM prAhuH xetrajna iti tadvidah.13-2 xetrajnaM chApi mAM viddhi sarvaxetreshu bhArata xetraxetrajnayorjnAnaM yattajjnAnaM mataM mama 13-3 tatxetraM yachcha yAdRukcha yadvikAri yatashcha yat sa cha yo yatprabhAvashcha tatsamAsena me shRuNu 13-4 RushibhirbahudhA gItaM chhandobhirvividhaiH pRuthak brahmasUtrapadaishchaiva hetumadbhirvinishchitaih.13-5 mahAbhUtAnyahaMkAro buddhiravyaktameva cha indriyANi dashaikaM cha paMcha chendriyagocharAh.13-6 ichchhA dveshaH sukhaM duHkhaM saMghAtashchetanA dhRutih. etatxetraM samAsena savikAramudAhRutam 13-7 amAnitvamadambhitvamahiMsA xAntirArjavam AchAryopAsanaM shauchaM sthairyamAtmavinigrahah.13-8 indriyArtheshu vairAgyamanahaMkAra eva cha janmamRutyujarAvyAdhiduHkhadoshAnudarshanam 13-9 asaktiranabhishvaN^gaH putradAragRuhAdishu nityaM cha samachittatvamishTAnishTopapattishu 13-10. mayi chAnanyayogena bhaktiravyabhichAriNI viviktadeshasevitvamaratirjanasaMsadi 13-11 adhyAtmajnAnanityatvaM tattvajnAnArthadarshanam etajjnAnamiti proktamajnAnaM yadato.anyathA 13-12 jneyaM yattatpravaxyAmi yajjnAtvA.amRutamashnute anAdimatparaM brahma na sattannAsaduchyate 13-13 sarvataH pANipAdaM tatsarvato.axishiromukham sarvataH shrutimalloke sarvamAvRutya tishThati 13-14 sarvendriyaguNAbhAsaM sarvendriyavivarjitam asaktaM sarvabhRuchchaiva nirguNaM guNabhoktRu cha 13-15 bahirantashcha bhUtAnAmacharaM charameva cha sUxmatvAttadavijneyaM dUrasthaM chAntike cha tat 13-16 avibhaktaM cha bhUteshu vibhaktamiva cha sthitam bhUtabhartRu cha tajjneyaM grasishNu prabhavishNu cha 13-17 jyotishAmapi tajjyotistamasaH paramuchyate jnAnaM jneyaM jnAnagamyaM hRudi sarvasya vishThitam 13-18 iti xetraM tathA jnAnaM jneyaM choktaM sanAsatah. madbhakta etadvijnAya madbhAvAyopapadyate 13-19 prakRutiM purushaM chaiva vidyanAdi ubhAvapi vikArAMshcha guNAMshchaiva viddhi prakRutisaMbhavAn 13-20 kAryakAraNakartRutve hetuH prakRutiruchyate purushaH sukhaduHkhAnAM bhoktRutve heturuchyate 13-21 purushaH prakRutistho hi bhuN^kte prakRutijAnguNAn kAraNaM guNasaN^go.asya sadasadyonijanmasu 13-22 upadrashTAnumantA cha bhartA bhoktA maheshvarah. paramAtmeti chApyukto dehe.asminpurushaH parah.13-23 ya evaM vetti purushaM prakRutiM cha guNaiH saha sarvathA vartamAno.api na sa bhUyo.abhijAyate 13-24 dhyAnenAtmani pashyanti kechidAtmAnamAtmanA anye sAN^khyena yogena karmayogena chApare 13-25 anye tvevamajAnantaH shrutvAnyebhya upAsate te.api chAtitarantyeva mRutyuM shrutiparAyaNAh.13-26 yAvatsaMjAyate kiMchitsattvaM sthAvarajaN^gamam xetraxetrajnasaMyogAttadviddhi bharatarshabha 13-27 samaM sarveshu bhUteshu tishThantaM parameshvaram vinashyatsvavinashyantaM yaH pashyati sa pashyati 13-28 samaM pashyanhi sarvatra samavasthitamIshvaram na hinastyAtmanAtmAnaM tato yAti parAM gatim 13-29 prakRutyaiva cha karmANi kriyamANAni sarvashah. yaH pashyati tathAtmAnamakartAraM sa pashyati 13-30 yadA bhUtapRuthagbhAvamekasthamanupashyati tata eva cha vistAraM brahma saMpadyate tadA 13-31 anAditvAnnirguNatvAtparamAtmAyamavyayah. sharIrastho.api kaunteya na karoti na lipyate 13-32 yathA sarvagataM sauxmyAdAkAshaM nopalipyate sarvatrAvasthito dehe tathAtmA nopalipyate 13-33 yathA prakAshayatyekaH kRutsnaM lokamimaM ravih. xetraM xetrI tathA kRutsnaM prakAshayati bhArata 13-34 xetraxetrajnayorevamantaraM jnAnachaxushA bhUtaprakRutimoxaM cha ye viduryAnti te param 13-35 AUM tatsaditi shrImad bhagavadgItAsUpanishatsu brahmavidyAyAM yogashAstre shrIkRushNArjunasaMvAde xetraxetrajnavibhAgayogo nAma trayodasho.adhyAyah.13 \vspace{.0in} \hrule \vspace{.0in} %14 atha chaturdasho.adhyAyah. (guNatrayavibhAgayogaH) shrIbhagavAnuvAcha paraM bhUyaH pravaxyAmi jnAnAnAM jnAnamuttamam yajjnAtvA munayaH sarve parAM siddhimito gatAh.14-1 idaM jnAnamupAshritya mama sAdharmyamAgatAh. sarge.api nopajAyante pralaye na vyathanti cha 14-2 mama yonirmahad brahma tasmingarbhaM dadhAmyaham saMbhavaH sarvabhUtAnAM tato bhavati bhArata 14-3 sarvayonishu kaunteya mUrtayaH saMbhavanti yAh. tAsAM brahma mahadyonirahaM bIjapradaH pitA 14-4 sattvaM rajastama iti guNAH prakRutisambhavAh. nibadhnanti mahAbAho dehe dehinamavyayam 14-5 tatra sattvaM nirmalatvAtprakAshakamanAmayam sukhasaN^gena badhnAti jnAnasaN^gena chAnagha 14-6 rajo rAgAtmakaM viddhi tRushNAsaN^gasamudbhavam tannibadhnAti kaunteya karmasaN^gena dehinam 14-7 tamastvajnAnajaM viddhi mohanaM sarvadehinAm pramAdAlasyanidrAbhistannibadhnAti bhArata 14-8 sattvaM sukhe saMjayati rajaH karmaNi bhArata jnAnamAvRutya tu tamaH pramAde saMjayatyuta 14-9 rajastamashchAbhibhUya sattvaM bhavati bhArata rajaH sattvaM tamashchaiva tamaH sattvaM rajastathA 14-10 sarvadvAreshu dehe.asminprakAsha upajAyate jnAnaM yadA tadA vidyAdvivRuddhaM sattvamityuta 14-11 lobhaH pravRuttirArambhaH karmaNAmashamaH spRuhA rajasyetAni jAyante vivRuddhe bharatarshabha 14-12 aprakAsho.apravRuttishcha pramAdo moha eva cha tamasyetAni jAyante vivRuddhe kurunandana 14-13 yadA sattve pravRuddhe tu pralayaM yAti dehabhRut tadottamavidAM lokAnamalAnpratipadyate 14-14 rajasi pralayaM gatvA karmasaN^gishu jAyate tathA pralInastamasi mUDhayonishu jAyate 14-15 karmaNaH sukRutasyAhuH sAttvikaM nirmalaM phalam rajasastu phalaM duHkhamajnAnaM tamasaH phalam 14-16 sattvAtsaMjAyate jnAnaM rajaso lobha eva cha pramAdamohau tamaso bhavato.ajnAnameva cha 14-17 UrdhvaM gachchhanti sattvasthA madhye tishThanti rAjasAh. jaghanyaguNavRuttisthA adho gachchhanti tAmasAh.14-18 nAnyaM guNebhyaH kartAraM yadA drashTAnupashyati guNebhyashcha paraM vetti madbhAvaM so.adhigachchhati 14-19 guNAnetAnatItya trIndehI dehasamudbhavAn janmamRutyujarAduHkhairvimukto.amRutamashnute 14-20 arjuna uvAcha kairliN^gaistrInguNAnetAnatIto bhavati prabho kimAchAraH kathaM chaitAMstrInguNAnativartate 14-21 shrIbhagavAnuvAcha prakAshaM cha pravRuttiM cha mohameva cha pANDava ta dveshTi saMpravRuttAni na nivRuttAni kAN^xati 14-22 udAsInavadAsIno guNairyo na vichAlyate guNA vartanta ityeva yo.avatishThati neN^gate 14-23 samaduHkhasukhaH svasthaH samaloshTAshmakAMchanah. tulyapriyApriyo dhIrastulyanindAtmasaMstutih.14-24 mAnApamAnayostulyastulyo mitrAripaxayoh. sarvArambhaparityAgI guNAtItaH sa uchyate 14-25 mAM cha yo.avyabhichAreNa bhaktiyogena sevate sa guNAnsamatItyaitAnbrahmabhUyAya kalpate 14-26 brahmaNo hi pratishThAhamamRutasyAvyayasya cha shAshvatasya cha dharmasya sukhasyaikAntikasya cha 14-27 AUM tatsaditi shrImad bhagavadgItAsUpanishatsu brahmavidyAyAM yogashAstre shrIkRushNArjunasaMvAde guNatrayavibhAgayogo nAma chaturdasho.adhyAyah.14 \vspace{.0in} \hrule \vspace{.0in} %15 atha paMchadasho.adhyAyah. (purushottamayogaH) shrIbhagavAnuvAcha UrdhvamUlamadhaHshAkhamashvatthaM prAhuravyayam chhandAMsi yasya parNAni yastaM veda sa vedavit 15-1 adhashchordhvaM prasRutAstasya shAkhA guNapravRuddhA vishayapravAlAh. adhashcha mUlAnyanusaMtatAni karmAnubandhIni manushyaloke 15-2 na rUpamasyeha tathopalabhyate nAnto na chAdirna cha saMpratishThA ashvatthamenaM suvirUDhamUlaM asaN^gashastreNa dRuDhena chhittvA 15-3 tataH padaM tatparimArgitavyaM yasmingatA na nivartanti bhUyah. tameva chAdyaM purushaM prapadye yataH pravRuttiH prasRutA purANI 15-4 nirmAnamohA jitasaN^gadoshA adhyAtmanityA vinivRuttakAmAh. dvandvairvimuktAH sukhaduHkhasaMjnaiH gachchhantyamUDhAH padamavyayaM tat 15-5 na tadbhAsayate sUryo na shashAN^ko na pAvakah. yadgatvA na nivartaMte taddhAma paramaM mama 15-6 mamaivAMsho jIvaloke jIvabhUtaH sanAtanah. manaHshashThAnIndriyANi prakRutisthAni karshati 15-7 sharIraM yadavApnoti yachchApyutkrAmatIshvarah. gRuhitvaitAni saMyAti vAyurgaMdhAnivAshayAt 15-8 shrotraM chaxuH sparshanaM cha rasanaM ghrANameva cha adhishThAya manashchAyaM vishayAnupasevate 15-9 utkrAmantaM sthitaM vA.api bhuMjAnaM vA guNAnvitam vimUDhA nAnupashyanti pashyanti jnAnachaxushah.15-10 yatanto yoginashchainaM pashyantyAtmanyavasthitam yatanto.apyakRutAtmAno nainaM pashyaMtyachetasah.15-11 yadAdityagataM tejo jagadbhAsayate.akhilam yachchandramasi yachchAgnau tattejo viddhi mAmakam 15-12 gAmAvishya cha bhUtAni dhArayAmyahamojasA pushNAmi chaushadhIH sarvAH somo bhUtvA rasAtmakah.15-13 ahaM vaishvAnaro bhUtvA prANinAM dehamAshritah. prANApAnasamAyuktaH pachAmyannaM chaturvidham 15-14 sarvasya chAhaM hRudi sannivishTo mattaH smRutirjnAnamapohanaMcha vedaishcha sarvairahameva vedyo vedAntakRudvedavideva chAham 15-15 dvAvimau purushau loke xarashchAxara eva cha xaraH sarvANi bhUtAni kUTastho.axara uchyate 15-16 uttamaH purushastvanyaH paramAtmetyudhAhRutah. yo lokatrayamAvishya bibhartyavyaya Ishvarah.15-17 yasmAtxaramatIto.ahamaxarAdapi chottamah. ato.asmi loke vedecha prathitaH purushottamah.15-18 yo mAmevamasaMmUDho jAnAtipurushottamam sa sarvavidbhajati mAM sarvabhAvena bhArata 15-19 iti guhyatamaM shAstramidamuktaM mayA.anagha etatbuddhvA buddhimAnsyAtkRutakRutyashcha bhArata 15-20 AUM tatsaditi shrImad bhagavadgItAsUpanishatsu brahmavidyAyAM yogashAstre shrIkRushNArjuna saMvAde purushottamayogo nAma paMchadasho.adhyAyah.15 \vspace{.0in} \hrule \vspace{.0in} %16 atha shoDasho.adhyAyah. (daivAsurasaMpadvibhAgayogaH) shrIbhagavAnuvAcha abhayaM sattvasaMshuddhirjnAnayogavyavasthitih. dAnaM damashcha yajnashcha svAdhyAyastapa Arjavam 16-1 ahiMsA satyamakrodhastyAgaH shAntirapaishunam dayA bhUteshvaloluptvaM mArdavaM hrIrachApalam 16-2 tejaH xamA dhRutiH shauchamadroho nAtimAnitA bhavanti saMpadaM daivImabhijAtasya bhArata 16-3 dambho darpo.abhimAnashcha krodhaH pArushyameva cha ajnAnaM chAbhijAtasya pArtha saMpadamAsurIm 16-4 daivI saMpadvimoxAya nibandhAyAsurI matA mA shuchaH saMpadaM daivImabhijAto.asi pANDava 16-5 dvau bhUtasargau loke.asmindaiva Asura eva cha daivo vistarashaH prokta AsuraM pArtha me shRuNu 16-6 pravRuttiM cha nivRuttiM cha janA na vidurAsurAh. na shauchaM nApi chAchAro na satyaM teshu vidyate 16-7 asatyamapratishThaM te jagadAhuranIshvaram aparasparasaMbhUtaM kimanyatkAmahaitukam 16-8 etAM dRushTimavashTabhya nashTAtmAno.alpabuddhayah. prabhavantyugrakarmANaH xayAya jagato.ahitAh.16-9 kAmamAshritya dushpUraM dambhamAnamadAnvitAh. mohAdgRuhItvAsadgrAhAnpravartante.ashuchivratAh.16-10 chintAmaparimeyAM cha pralayAntAmupAshritAh. kAmopabhogaparamA etAvaditi nishchitAh.16-11 AshApAshashatairbaddhAH kAmakrodhaparAyaNAh. Ihante kAmabhogArthamanyAyenArthasaMchayAn 16-12 idamadya mayA labdhamimaM prApsye manoratham idamastIdamapi me bhavishyati punardhanam 16-13 asau mayA hataH shatrurhanishye chAparAnapi Ishvaro.ahamahaM bhogI siddho.ahaM balavAnsukhI 16-14 ADhyo.abhijanavAnasmi ko.anyosti sadRusho mayA yaxye dAsyAmi modishya ityajnAnavimohitAh.16-15 anekachittavibhrAntA mohajAlasamAvRutAh. prasaktAH kAmabhogeshu patanti narake.ashuchau 16-16 AtmasaMbhAvitAH stabdhA dhanamAnamadAnvitAh. yajante nAmayajnaiste dambhenAvidhipUrvakam 16-17 ahaMkAraM balaM darpaM kAmaM krodhaM cha saMshritAh. mAmAtmaparadeheshu pradvishanto.abhyasUyakAh.16-18 tAnahaM dvishataH krurAnsaMsAreshu narAdhamAn xipAmyajasramashubhAnAsurIshveva yonishu 16-19 AsurIM yonimApannA mUDhA janmanijanmani mAmaprApyaiva kaunteya tato yAntyadhamAM gatim 16-20 trividhaM narakasyedaM dvAraM nAshanamAtmanah. kAmaH krodhastathA lobhastasmAdetattrayaM tyajet 16-21 etairvimuktaH kaunteya tamodvAraistribhirnarah. AcharatyAtmanaH shreyastato yAti parAM gatim 16-22 yaH shAstravidhimutsRujya vartate kAmakAratah. na sa siddhimavApnoti na sukhaM na parAM gatim 16-23 tasmAchchhAstraM pramANaM te kAryAkAryavyavasthitau jnAtvA shAstravidhAnoktaM karma kartumihArhasi 16-24 AUM tatsaditi shrImad bhagavadgItAsUpanishatsu brahmavidyAyAM yogashAstre shrIkRushNArjunasaMvAde daivAsurasaMpadvibhAgayogo nAma shoDasho.adhyAyah.16 \vspace{.0in} \hrule \vspace{.0in} %17 atha saptadasho.adhyAyah. (shraddhAtrayavibhAgayogaH) arjuna uvAcha ye shAstravidhimutsRujya yajante shraddhayAnvitAh. teshAM nishThA tu kA kRushNa sattvamAho rajastamah.17-1 shrIbhagavAnuvAcha trividhA bhavati shraddhA dehinAM sA svabhAvajA sAttvikI rAjasI chaiva tAmasI cheti tAM shRuNu 17-2 sattvAnurUpA sarvasya shraddhA bhavati bhArata shraddhAmayo.ayaM purusho yo yachchhraddhaH sa eva sah.17-3 yajante sAttvikA devAnyaxaraxAMsi rAjasAh. pretAnbhUtagaNAMshchAnye yajante tAmasA janAh.17-4 ashAstravihitaM ghoraM tapyante ye tapo janAh. dambhAhaMkArasaMyuktAH kAmarAgabalAnvitAh.17-5 karshayantaH sharIrasthaM bhUtagrAmamachetasah. mAM chaivAntaHsharIrasthaM tAnviddhyAsuranishchayAn 17-6 AhArastvapi sarvasya trividho bhavati priyah. yajnastapastathA dAnaM teshAM bhedamimaM shRuNu 17-7 AyuHsattvabalArogyasukhaprItivivardhanAh. rasyAH snigdhAH sthirA hRudyA AhArAH sAttvikapriyAh.17-8 kaTvamlalavaNAtyushNatIxNarUxavidAhinah. AhArA rAjasasyeshTA duHkhashokAmayapradAh.17-9 yAtayAmaM gatarasaM pUti paryushitaM cha yat uchchhishTamapi chAmedhyaM bhojanaM tAmasapriyam 17-10 aphalAN^xibhiryajno vidhidRushTo ya ijyate yashTavyameveti manaH samAdhAya sa sAttvikah.17-11 abhisaMdhAya tu phalaM dambhArthamapi chaiva yat ijyate bharatashreshTha taM yajnaM viddhi rAjasam 17-12 vidhihInamasRushTAnnaM mantrahInamadaxiNam shraddhAvirahitaM yajnaM tAmasaM parichaxate 17-13 devadvijaguruprAjnapUjanaM shauchamArjavam brahmacharyamahiMsA cha shArIraM tapa uchyate 17-14 anudvegakaraM vAkyaM satyaM priyahitaM cha yat svAdhyAyAbhyasanaM chaiva vAN^mayaM tapa uchyate 17-15 manaH prasAdaH saumyatvaM maunamAtmavinigrahah. bhAvasaMshuddhirityetattapo mAnasamuchyate 17-16 shraddhayA parayA taptaM tapastattrividhaM naraih. aphalAkAN^xibhiryuktaiH sAttvikaM parichaxate 17-17 satkAramAnapUjArthaM tapo dambhena chaiva yat kriyate tadiha proktaM rAjasaM chalamadhruvam 17-18 mUDhagrAheNAtmano yatpIDayA kriyate tapah. parasyotsAdanArthaM vA tattAmasamudAhRutam 17-19 dAtavyamiti yaddAnaM dIyate.anupakAriNe deshe kAle cha pAtre cha taddAnaM sAttvikaM smRutam 17-20 yattu prattyupakArArthaM phalamuddishya vA punah. dIyate cha pariklishTaM taddAnaM rAjasaM smRutam 17-21 adeshakAle yaddAnamapAtrebhyashcha dIyate asatkRutamavajnAtaM tattAmasamudAhRutam 17-22 AUMtatsaditi nirdesho brahmaNastrividhaH smRutah. brAhmaNAstena vedAshcha yajnAshcha vihitAH purA 17-23 tasmAdomityudAhRutya yajnadAnatapaHkriyAh. pravartante vidhAnoktAH satataM brahmavAdinAm 17-24 tadityanabhisaMdhAya phalaM yajnatapaHkriyAh. dAnakriyAshcha vividhAH kriyante moxakAN^xibhih.17-25 sadbhAve sAdhubhAve cha sadityetatprayujyate prashaste karmaNi tathA sachchhabdaH pArtha yujyate 17-26 yajne tapasi dAne cha sthitiH saditi chochyate karma chaiva tadarthIyaM sadityevAbhidhIyate 17-27 ashraddhayA hutaM dattaM tapastaptaM kRutaM cha yat asadityuchyate pArtha na cha tatprepya no iha 17-28 AUM tatsaditi shrImad bhagavadgItAsUpanishatsu brahmavidyAyAM yogashAstre shrIkRushNArjunasaMvAde shraddhAtrayavibhAgayogo nAma saptadasho.adhyAyah.17 \vspace{.0in} \hrule \vspace{.0in} %18 athAshTAdasho.adhyAyah. (moxasaMnyAsayogaH) arjuna uvAcha saMnyAsasya mahAbAho tattvamichchhAmi veditum tyAgasya cha hRushIkesha pRuthakkeshinishUdana 18-1 shrIbhagavAnuvAcha kAmyAnAM karmaNAM nyAsaM saMnyAsaM kavayo viduh. sarvakarmaphalatyAgaM prAhustyAgaM vichaxaNAh.18-2 tyAjyaM doshavadityeke karma prAhurmanIshiNah. yajnadAnatapaHkarma na tyAjyamiti chApare 18-3 nishchayaM shRuNu me tatra tyAge bharatasattama tyAgo hi purushavyAghra trividhaH samprakIrtitah.18-4 yajnadAnatapaHkarma na tyAjyaM kAryameva tat yajno dAnaM tapashchaiva pAvanAni manIshiNAm 18-5 etAnyapi tu karmANi saN^gaM tyaktvA phalAni cha kartavyAnIti me pArtha nishchitaM matamuttamam 18-6 niyatasya tu saMnyAsaH karmaNo nopapadyate mohAttasya parityAgastAmasaH parikIrtitah.18-7 duHkhamityeva yatkarma kAyakleshabhayAttyajet sa kRutvA rAjasaM tyAgaM naiva tyAgaphalaM labhet 18-8 kAryamityeva yatkarma niyataM kriyate.arjuna saN^gaM tyaktvA phalaM chaiva sa tyAgaH sAttviko matah.18-9 na dveshTyakushalaM karma kushale nAnushajjate tyAgI sattvasamAvishTo medhAvI chhinnasaMshayah.18-10 na hi dehabhRutA shakyaM tyaktuM karmANyasheshatah. yastu karmaphalatyAgI sa tyAgItyabhidhIyate 18-11. anishTamishTaM mishraM cha trividhaM karmaNaH phalam bhavatyatyAginAM pretya na tu saMnyAsinAM kvachit 18-12 paMchaitAni mahAbAho kAraNAni nibodha me sAN^khye kRutAnte proktAni siddhaye sarvakarmaNAm 18-13 adhishThAnaM tathA kartA karaNaM cha pRuthagvidham vividhAshcha pRuthakcheshTA daivaM chaivAtra paMchamam 18-14 sharIravAN^manobhiryatkarma prArabhate narah. nyAyyaM vA viparItaM vA paMchaite tasya hetavah.18-15 tatraivaM sati kartAramAtmAnaM kevalaM tu yah. pashyatyakRutabuddhitvAnna sa pashyati durmatih.18-16 yasya nAhaMkRuto bhAvo buddhiryasya na lipyate hatvA.api sa imA.NllokAnna hanti na nibadhyate 18-17 jnAnaM jneyaM parijnAtA trividhA karmachodanA karaNaM karma karteti trividhaH karmasaMgrahah.18-18 jnAnaM karma cha kartAcha tridhaiva guNabhedatah. prochyate guNasaN^khyAne yathAvachchhRuNu tAnyapi 18-19 sarvabhUteshu yenaikaM bhAvamavyayamIxate avibhaktaM vibhakteshu tajjnAnaM viddhi sAttvikam 18-20 pRuthaktvena tu yajjnAnaM nAnAbhAvAnpRuthagvidhAn vetti sarveshu bhUteshu tajjnAnaM viddhi rAjasam 18-21 yattu kRutsnavadekasminkArye saktamahaitukam atattvArthavadalpaM cha tattAmasamudAhRutam 18-22 niyataM saN^garahitamarAgadveshataH kRutam aphalaprepsunA karma yattatsAttvikamuchyate 18-23 yattu kAmepsunA karma sAhaMkAreNa vA punah. kriyate bahulAyAsaM tadrAjasamudAhRutam 18-24 anubandhaM xayaM hiMsAmanapexya cha paurusham mohAdArabhyate karma yattattAmasamuchyate 18-25 muktasaN^go.anahaMvAdI dhRutyutsAhasamanvitah. siddhyasiddhyornirvikAraH kartA sAttvika uchyate 18-26 rAgI karmaphalaprepsurlubdho hiMsAtmako.ashuchih. harshashokAnvitaH kartA rAjasaH parikIrtitah.18-27 ayuktaH prAkRutaH stabdhaH shaTho naishkRutiko.alasah. vishAdI dIrghasUtrI cha kartA tAmasa uchyate 18-28 buddherbhedaM dhRuteshchaiva guNatastrividhaM shRuNu prochyamAnamashesheNa pRuthaktvena dhanaMjaya 18-29 pravRuttiM cha nivRuttiM cha kAryAkArye bhayAbhaye bandhaM moxaM cha yA vetti buddhiH sA pArtha sAttvikI 18-30 yayA dharmamadharmaM cha kAryaM chAkAryameva cha ayathAvatprajAnAti buddhiH sA pArtha rAjasI 18-31 adharmaM dharmamiti yA manyate tamasAvRutA sarvArthAnviparItAMshcha buddhiH sA pArtha tAmasI 18-32 dhRutyA yayA dhArayate manaHprANendriyakriyAh. yogenAvyabhichAriNyA dhRutiH sA pArtha sAttvikI 18-33 yayA tu dharmakAmArthAndhRutyA dhArayate.arjuna prasaN^gena phalAkAN^xI dhRutiH sA pArtha rAjasI 18-34 yayA svapnaM bhayaM shokaM vishAdaM madameva cha na vimuMchati durmedhA dhRutiH sA pArtha tAmasI 18-35 sukhaM tvidAnIM trividhaM shRuNu me bharatarshabha abhyAsAdramate yatra duHkhAntaM cha nigachchhati 18-36 yattadagre vishamiva pariNAme.amRutopamam tatsukhaM sAttvikaM proktamAtmabuddhiprasAdajam 18-37 vishayendriyasaMyogAdyattadagre.amRutopamam pariNAme vishamiva tatsukhaM rAjasaM smRutam 18-38 yadagre chAnubandhe cha sukhaM mohanamAtmanah. nidrAlasyapramAdotthaM tattAmasamudAhRutam 18-39 na tadasti pRuthivyAM vA divi deveshu vA punah. sattvaM prakRutijairmuktaM yadebhiH syAttribhirguNaih.18-40 brAhmaNaxatriyavishAM shUdrANAM cha paraMtapa karmANi pravibhaktAni svabhAvaprabhavairguNaih.18-41 shamo damastapaH shauchaM xAntirArjavameva cha jnAnaM vijnAnamAstikyaM brahmakarma svabhAvajam 18-42 shauryaM tejo dhRutirdAxyaM yuddhe chApyapalAyanam dAnamIshvarabhAvashcha xAtraM karma svabhAvajam 18-43 kRushigauraxyavANijyaM vaishyakarma svabhAvajam paricharyAtmakaM karma shUdrasyApi svabhAvajam 18-44 sve sve karmaNyabhirataH saMsiddhiM labhate narah. svakarmanirataH siddhiM yathA vindati tachchhRuNu 18-45 yataH pravRuttirbhUtAnAM yena sarvamidaM tatam svakarmaNA tamabhyarchya siddhiM vindati mAnavah.18-46 shreyAnsvadharmo viguNaH paradharmAtsvanushThitAt svabhAvaniyataM karma kurvannApnoti kilbisham 18-47 sahajaM karma kaunteya sadoshamapi na tyajet sarvArambhA hi dosheNa dhUmenAgnirivAvRutAh.18-48 asaktabuddhiH sarvatra jitAtmA vigataspRuhah. naishkarmyasiddhiM paramAM saMnyAsenAdhigachchhati 18-49 siddhiM prApto yathA brahma tathApnoti nibodha me samAsenaiva kaunteya nishThA jnAnasya yA parA 18-50 buddhyA vishuddhayA yukto dhRutyAtmAnaM niyamya cha shabdAdInvishayAMstyaktvA rAgadveshau vyudasya cha 18-51 viviktasevI laghvAshI yatavAkkAyamAnasah. dhyAnayogaparo nityaM vairAgyaM samupAshritah.18-52 ahaMkAraM balaM darpaM kAmaM krodhaM parigraham vimuchya nirmamaH shAnto brahmabhUyAya kalpate 18-53 brahmabhUtaH prasannAtmA na shochati na kAN^xati samaH sarveshu bhUteshu madbhaktiM labhate parAm 18-54 bhaktyA mAmabhijAnAti yAvAnyashchAsmi tattvatah. tato mAM tattvato jnAtvA vishate tadanaMtaram 18-55 sarvakarmANyapi sadA kurvANo madvyapAshrayah. matprasAdAdavApnoti shAshvataM padamavyayam 18-56 chetasA sarvakarmANi mayi saMnyasya matparah. buddhiyogamupAshritya machchittaH satataM bhava 18-57 machchittaH sarvadurgANi matprasAdAttarishyasi atha chettvamahaMkArAnna shroshyasi vinaN^xyasi 18-58 yadahaMkAramAshritya na yotsya iti manyase mithyaisha vyavasAyaste prakRutistvAM niyoxyati 18-59 svabhAvajena kaunteya nibaddhaH svena karmaNA kartuM nechchhasi yanmohAtkarishyasyavashopi tat 18-60 IshvaraH sarvabhUtAnAM hRuddeshe.arjuna tishThati bhrAmayansarvabhUtAni yantrArUDhAni mAyayA 18-61 tameva sharaNaM gachchha sarvabhAvena bhArata tatprasAdAtparAM shAntiM sthAnaM prApsyasi shAshvatam 18-62 iti te jnAnamAkhyAtaM guhyAdguhyataraM mayA vimRushyaitadashesheNa yathechchhasi tathA kuru 18-63 sarvaguhyatamaM bhUyaH shRuNu me paramaM vachah. ishTo.asi me dRuDhamiti tato vaxyAmi te hitam 18-64 manmanA bhava madbhakto madyAjI mAM namaskuru mAmevaishyasi satyaM te pratijAne priyo.asi me 18-65 sarvadharmAnparityajya mAmekaM sharaNaM vraja ahaM tvAM sarvapApebhyo moxyayishyAmi mA shuchah.18-66 idaM te nAtapaskAya nAbhaktAya kadAchana na chAshushrUshave vAchyaM na cha mAM yo.abhyasUyati 18-67 ya idaM paramaM guhyaM madbhakteshvabhidhAsyati bhaktiM mayi parAM kRutvA mAmevaishyatyasaMshayah.18-68 na cha tasmAnmanushyeshu kashchinme priyakRuttamah. bhavitA na cha me tasmAdanyaH priyataro bhuvi 18-69 adhyeshyate cha ya imaM dharmyaM saMvAdamAvayoh. jnAnayajnena tenAhamishTaH syAmiti me matih.18-70 shraddhAvAnanasUyashcha shRuNuyAdapi yo narah. so.api muktaH shubhA.NllokAnprApnuyAtpuNyakarmaNAm 18-71 kachchidetachchhrutaM pArtha tvayaikAgreNa chetasA kachchidajnAnasaMmohaH pranashTaste dhanaMjaya 18-72 arjuna uvAcha nashTo mohaH smRutirlabdhA tvatprasAdAnmayA.achyuta sthito.asmi gatasaMdehaH karishye vachanaM tava 18-73 saMjaya uvAcha ityahaM vAsudevasya pArthasya cha mahAtmanah. saMvAdamimamashraushamadbhutaM romaharshaNam 18-74 vyAsaprasAdAchchhrutavAnetadguhyamahaM param yogaM yogeshvarAtkRushNAtsAxAtkathayataH svayam 18-75 rAjansaMsmRutya saMsmRutya saMvAdamimamadbhutam keshavArjunayoH puNyaM hRushyAmi cha muhurmuhuh.18-76 tachcha saMsmRutya saMsmRutya rUpamatyadbhutaM hareh. vismayo me mahAnrAjanhRushyAmi cha punaH punah.18-77 yatra yogeshvaraH kRushNo yatra pArtho dhanurdharah. tatra shrIrvijayo bhUtirdhruvA nItirmatirmama 18-78 AUM tatsaditi shrImad bhagavadgItAsUpanishatsu brahmavidyAyAM yogashAstre shrIkRushNArjunasaMvAde moxasaMnyAsayogo nAma ashTAdasho.adhyAyah.18